Tek taraflı radikülopatili hastalarda femoral kıkırdak kalınlığının ultrasonografi ile değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUSUF ZİYA BÜKÜN

Danışman: Hakan TUNÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızın amacı, tek taraflı lomber radikülopatili hastalarda sağlam taraf ile radikülopatili taraf ve kontrol grubunda bilateral distal femoral kıkırdak kalınlığını, rektus femoris kas kalınlığı ve kesit alanını, gastroknemius medialis kası kalınlığını ultrasonografi ile ölçerek karşılaştırmak ve bu ölçümlerin demografik, klinik ve fonksiyonel parametrelerle ilişkisini incelemektir. Böylece hasta grubunda radikülopatiden dolayı oluşan kas güçsüzlüğünün, duyu ve denge-koordinasyon bozukluğunun, antaljik yürümenin diz eklemi üzerinde etkisini belirlemek, osteoartrite yatkınlığı oluşturabilen faktörleri araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, 3 aydan uzun süreli tek taraflı radikülopati belirti ve bulguları olan, Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) ile L3-L4, L4-L5 veya L5-S1 seviyelerinin herhangi birinde lomber disk hernisine bağlı değişiklikleri doğrulanmış 50 hasta ve 50 sağlıklı katımlıcı dahil edildi. Hastalara fizik muayene (eklem hareket açıklığı, femoral sinir germe testi, düz bacak kaldırma testi, Laseque testi), nörolojik muayene (kas kuvveti, duyu muayenesi, DTR'ler), Leeds Assessment of Neuropathic Symptoms and Signs (LANSS) Skoru, Vizuel Analog Skala (VAS) Skoru, Oswestry Bel Ağrısı Engellilik Anketi, 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT), Tek Ayak Üzerinde Durma Testi yapıldı. Tüm hasta ve sağlıklı katılımcıların bilateral distal femoral kıkırdak kalınlıkları 3 (üç) noktadan (sağ lateral kondil, sağ interkondiler alan, sağ medial kondil, sol medial kondil, sol interkondiler alan ve sol lateral kondil), rektus femoris kalınlık ve kesit alanı, gastroknemius medialis kas kalınlığı ölçüldü. Bulgular: Çalışmamızda hastaların radikülopatili taraf rektus femoris kesit alanı ve kalınlık ölçümlerini sağlam taraf ve kontrollerin sağ ve sol tarafına göre daha düşük saptadık (p 10 sn olduğunu, sağlam tarafta ise hastaların %34'ü 5-10 sn, %66'sı>10 sn olarak tespit ettik. Çalışmamızda sağlam tarafta tek ayak üzerinde durma testi 10 sn üzerinde olanların rektus femoris kalınlık ölçümleri 5-10 sn arasında olanlara göre anlamlı derecede daha yüksek saptadık (p<0,05). Sonuç: Radikülopatili hastalarda ağrı, bozulmuş yürüme paterni, kas güçsüzlüğü ve denge bozukluğu nedeniyle femoral kıkırdak dejenerasyonu ve diz çevresi kas atrofisi dolayasıyla osteoartrite yatkınlık olduğunu düşünmekteyiz. Bunun da hızlı dinamik noninaziv bir görüntüleme yöntemi olan ultrasonografi ile ortaya konabileceğini söyleyebiliriz. Radikülopati tanılı hastaların rehabilitasyon programlarına postür, denge ve yürüme eğitimi, postür egzersizleri ve özellikle diz çevresi kaslarını güçlendirme egzersizleri eklenmesi gerektiğini önermekteyiz.