Birinci basamak palyatif bakım hastalarına bakım sağlayan kişilerde depresyon ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURAN YILMAZ

Danışman: Mustafa Reşat DABAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmadaki amacımız Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Evde Sağlık birimine kayıtlı birinci basamak palyatif bakım hastalarına bakım sağlayan kişilerde depresyon ve yaşam kalitesini değerlendirmek, depresyon ve yaşam kalitesinin hastaya ve hasta yakınına ait sosyodemografik özelliklerle olan ilişkisini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, kesitsel, tanımlayıcı anket çalışmasıdır. Araştırma materyali olarak araştırmacı tarafından hazırlanan hasta ve hasta yakınına ait sosyodemografik veri formu, Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ve Yaşam Kalitesi Ölçeği Kısa Formu (SF-12) kullanılmıştır. Çalışma Şubat 2022-Mart 2022 tarihleri arasında Haseki EAH Evde Sağlık biriminden sağlık hizmeti alan hastaların çalışmaya katılmayı kabul eden yakınlarına uygulanmıştır. Çalışmaya palyatif bakım hastasına bakım sağlayan 114 birey katılmıştır. İstatistiksel Analiz için SPSS programı kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan bireylerin yaşları 19 ile 77 arasında değişmekte olup ortalama 53,1±11,4 yıldır. Katılımcıların %86'sı (n=98) kadın, %14'ü (n=16) erkektir. Depresyon riski kadınlarda, daha ileri yaşlı hastaya bakım sağlayanlarda, düşük eğitim ve düşük ekonomik duruma sahip olanlarda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Yaşam kalitesi fiziksel bileşeni, hasta ve bakım sağlayanın yaşı ile negatif, yaşam kalitesi mental bileşeni ise bakım sağlayanın eğitim durumu ile pozitif, günlük uygulanan bakım süresi ile negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişkili saptanmıştır. Depresyon ile yaşam kalitesinin her iki alt bileşeni arasında istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. Sonuç: Bakım sağlayan bireyler, hasta bakım sürecinden fiziksel, sosyal, psikolojik olarak etkilenmektedir. Eğitim, çalışma, sosyal yaşamları kısıtlanmaktadır. Bakım sorumluluğuyla birlikte depresyon riski artarken, yaşam kaliteleri azalmaktadır. Anahtar Kelimeler: Birinci basamak palyatif bakım, evde sağlık hizmetleri, depresyon, yaşam kalitesi.