TİP 2 DİYABETES MELLİTUS RİSKİNİ TAHMİN ETMEDE KULLANILAN ADA (AMERICAN DIABETES ASSOCIATION), IDRS (INDIAN DIABETES RISK SCORE) VE FINDRISK (FINNISH DIABETES RISK SCORE) SKORLAMALARININ TÜRK TOPLUMU İÇİN KARŞILAŞTIRILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYNUR KARA
Danışman: Muhteşem Erol YAYLA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tip 2 Diyabetes Mellitus riskini tahmin etmede kullanılan ADA (American Diabetes Association), IDRS (Indian Diabetes Risk Score) ve FINDRISC (Finnish Diabetes Risk Score) skorlamalarının Türk toplumu için karşılaştırılması ve değerlendirilmesi Amaç: Bu çalışmada Tip 2 Diyabetes Mellitus riskini tahmin etmede kullanılan ADA (American Diabetes Association), IDRS (Indian Diabetes Risk Score) ve FINDRISK (Finnish Diabetes Risk Score) skorlamalarının Türk toplumundaki diyabet riskini ölçmek ve ölçeklerin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma kesitsel ve tanımlayıcı olarak 01.09.2023- 01.11.2023 tarihleri arasında Adana Köprülü Kışla Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran 18 yaşından büyük, diyabet tanısı olmayan 203 katılımcı ile yüz yüze görüşme ile yürütülmüştür. Tetkikler sonrasında diyabet tanısı alan 9 kişi çalışmadan çıkarıldıktan sonra 194 hasta ile araştırmaya devam edilmiştir. Çalışmaya katılmayı kabul eden kişilere araştırmacı tarafından hazırlanan veri toplama formu uygulanmıştır. Veriler, SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 21.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya katılanların yaş ortalaması 46,1±15,8 yıl ve % 32,5'i (n=63) erkek idi. Katılımcıların BKİ ortalaması 27,67±5,36 kg/m² ve bel çevresi ortalaması 93,15±14,42 cm olarak ölçüldü. Katılımcıların AKŞ ortalaması 89,46±10,02 mg/dL, HbA1c değerlerinin ortalaması 5,45±0,40 olarak bulundu.FINDRISK anketine göre, katılımcıların %23,2'si düşük risk, %24,7'si hafif risk, %23,8'i orta risk, %21,1'i yüksek risk ve %7,2'si çok yüksek risk kategorilerine ait bulundu. Katılımcıların FINDRISK puan ortalaması 11,43±5,67 tespit edildi. ADA anketine göre, katılımcıların %58,8'i düşük risk, %41,2'si yüksek risk kategorisinde, ADA puan ortalaması 3,85±1,98 olarak bulundu. IDRS anketine göre, katılımcıların %9,3'ü düşük risk, %24,2'si orta risk ve %66,5'i yüksek risk grubunda, IDRS puan ortalaması 58,96±21,00 tespit edildi. Katılımcıların %33,5'i (n=65) ise prediyabet olarak bulundu. Bu çalışmada FINDRISK kesme değeri 12,5 kabul edildiğinde ROC eğrisi altında kalan alan 0,713, sensitivite %66,2, spesifite %65,9 olarak hesaplandı. ADA kesme değeri 4,5 kabul edildiğinde ROC eğrisi altında kalan alan 0,739, sensitivite %67,7, spesifite %72,1 olarak belirlendi. IDRS kesme değeri 65,0 kabul edildiğinde ROC eğrisi altında kalan alan 0,735, sensitivite %69,2, spesifite %62,8 olarak tespit edildi. Sonuç: Bu çalışmada farklı risk değerlendirme araçları ile sonuçlar karşılaştırıldığında ADA risk anketinin Türk toplumu için daha güvenilir olduğu sonucu çıkmıştır.