Aşırı düşük doğum ağırlıklı (ADDA) bebeklerde nörogelişimsel prognozun belirlenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İLKNUR YUVACI

Danışman: Fatma NARTER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Aşırı düşük doğum ağırlıklı <1000 gr (ADDA) bebekler ile ilgili çalışmalar sınırlıdır ve bu bebeklerin uzun dönem izlemleri hakkında yeterli çalışma yapılmadığı görülmüştür. Bu yüzden bu bebeklerde erken tedavi yaklaşımı oluşturulması, hastaların uzun dönem takiplerinin yapılması ve nörogelişimsel prognozlarının belirlenmesi önemlidir. Bu çalışmanın amacı Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakım ünitesinde izlenmiş olan ADDA bebeklerde erken ve geç dönem morbidite nedenlerini belirlemek ve nörogelişimsel prognoz üzerindeki etkilerini saptamaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışma grubunu oluşturan hastalar 2011-2021 yılları arasında Kartal Şehir Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde takip edilip ve taburcu olan hastalardan oluşmaktadır. Çalışmaya aşırı düşük doğum ağırlığına sahip olan 59 ADDA bebeğin verileri dahil edilmiştir. Bebeklerin doğum öncesi, doğum sırası ve doğum sonrası dönemdeki verileri hasta dosyalarından ve hastane veri sisteminden toplanmıştır. Kronolojik yaşları 1 yıl 9 ay ile 11 yıl 10 ay arasında değişen hastaların nörogelişimsel durumları sorgulanarak değerlendirilmiştir. Hastaların gelişimsel değerlendirmeleri ve takipleri için Denver II Gelişimsel Tarama Testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışma süresinde hastanemizde doğan tüm ADDA bebeklerde sağkalım %58.7 idi. Çalışma grubunda gestasyon yaşı 23.4-32.5 hafta (27±3), doğum ağırlığı 540-990g (844±103) arasındaydı, erkek bebek oranı %40.6 idi. Yüzde 23.7'sı gestasyon haftasına göre küçük doğmuştu. Annelerin %81.3una antenatal steroid tedavisi uygulanmıştı. Sezaryen oranı %81 idi. Olguların %78'inde solunum güçlüğü sendromu, %27.1'inde orta-ağır bronkopulmoner displazi, %39'ünde patent duktus arteriyozus, %8'sında ağır intraventriküler kanama, % 11.8'sında kistik periventriküler lökomalazi, %5'sinde nekrotizan enterokolit, % 57.6'sinde sepsis, %16.9'inde ağır retinopati, % 10.1'sında hipotiroksinemi saptandı. Olguların çalışmamızdaki kontrol muayenelerinde %42'sinin vücut ağırlığı 10. persentilin altındaydı. Serebral palsi % 11.8, körlük %3.3, işitme kaybı %3.3 oranında saptandı. Nörogelişimsel bozukluk görülme oranı %12 idi. Yüzde 33.8 olgu hafif etkilenmiş, %54.2 si hiç etkilenmemişti. Çalışmamızda güncel yaşı 6.5 yaşına kadar olan 35 hastaya son kontrol muayenelerinde uygulanan Denver II Gelişimsel Tarama Testi sonucunda %45.7 sinde şüpheli veya anormal test sonucu elde edildi. Sonuç: Bu çalışma, ADDA bebeklerde morbidite oranlarının yüksek olduğunu göstermiştir ve nörogelişimsel prognozun belirlenmesinin önemini vurgulamaktadır. Erken dönemde nörogelişimsel gecikmelerin belirlenmesi ve uygun müdahalelerin başlatılması, bu bebeklerin yaşam kalitesini önemli ölçüde iyileştirebilir. Anne sütü ile beslenmenin nörogelişimsel prognoz üzerindeki etkisi belirlenmiştir. Doğum öncesi ve doğum sırası risk faktörlerinin ve erken müdahalelerin nörogelişimsel prognoza etkisinin daha iyi anlaşılması, gelecekteki tedavi stratejilerinin geliştirilmesine yardımcı olabilir. Anahtar kelimeler: Aşırı düşük doğum ağırlıklı bebek, nörogelişimsel prognoz