Kişilerin besin türlerini tüketim sıklığı ile COVİD-19 hastalığı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BORA SÖNMEZ
Danışman: Hakan DEMİRCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: COVID-19 salgınından korunmak için maske, mesafe, hijyen gibi birtakım tedbirlerin yanında bağışıklık sistemini desteklemek için sağlıklı bir diyetin sürdürülmesi de esastır. Bazı mikrobesin öğelerinin, esansiyel yağ asitlerinin, probiyotiklerin ve bazı takviye edici besin maddelerinin bağışıklık sistemi üzerine aktive edici etkilerinin olduğu bilinmektedir. Bağışıklık sistemini güçlendirip viral infeksiyonlardan ve patolojik sonuçlarından korunmak için tıbbi bitkiler ve arı ürünleri gibi geleneksel ve tamamlayıcı yöntemlere yüzyıllar boyunca başvurulmuştur. Bu sebeplerden dolayı "Kişilerin besin türlerini tüketim sıklığı ile COVİD-19 hastalığı arasındaki ilişkinin incelenmesi" amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma Kasım 2020 tarihinde 18-65 yaş arası covid-19 geçiren 200, geçirmeyen 200 toplamda 400 gönüllü üzerinde yapılmıştır. Gönüllü bireyler Aile Sağlığı Merkezine davet edilmiştir, yüzyüze anket tekniği kullanılarak besin tüketim sıklığı anketi doldurulmuştur. Ayrıca gönüllü bireylere hastalıktan beslenme yoluyla korunmak için yaptıkları davranışları da soruldu. Bulgular: Hastalığı geçirmeyen grupta alkol, sigara tüketimi daha yüksekti (sırasıyla p<0,001; p=0,046). Hastaneye yatanlarda HT ve DM oranı daha sıktı (sırasıyla p=0,025; p=0,001). Hastalığı geçirmeyenlerin balık, sert margarin, kuyruk yağı tüketimi daha yüksek orandaydı (sırasıyla p=0,043; p=0,004; p=0,002). Hastalığı geçiren grupta zeytinyağı tüketimi daha sıktı (p=0,019). Hastalığı geçirenlerden hastanede yatmayan grupta kırmızı et, fındık-fıstık-ceviz-badem gibi çerezler, kurutulmuş meyve ve sebzeler, simit ve cips tüketimi daha yüksek orandaydı (sırasıyla p=0,020; p=0,008; p=0,013; p=0,027; p=0,044). Hastalık geçirmeyen grupta beslenme yoluyla korunma eğilimi daha fazlaydı (p<0,001). Sonuç: Beslenme, COVİD-19 hastalığından korunma ve hastaneye yatışların azalmasında önemli etkenlerden biri olabilir. Elde edilen bulgular ışığında yüksek oranda balık, sert margarin ve kuyruk yağı tüketilmesi COVİD-19'dan koruyucu olarak tespit edilmiştir. Yüksek oranda kırmızı et, fındık-fıstık-ceviz-badem gibi çerezler, kurutulmuş meyve ve sebzeler ve simit tüketimi hastaneye yatışları azaltabilir. Ancak bu konularda daha fazla kanıtın oluşmasına ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: COVİD-19, Beslenme, Bitkisel tedaviler