Erişkin yaş grubu hastaların D vitamini eksikliği hakkında bilgi, tutum, davranışları ve preparat kullanımları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYBÜKE BACANLI
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:D vitamini eksikliği birçok farklı semptom ve hastalığa zemin hazırlaması, kolaylıkla önlenebilir ve tedavi edilebilir bir durum olması nedeniyle takip ettiği nüfusu yakın gözlemleyen Aile Hekimliği'nin üzerinde hassasiyetle durması gereken bir konu haline gelmiştir. Bu nedenle polikliniğe başvuran erişkin yaş grubu hastaların D vitamini eksikliği hakkında bilgi düzeylerini, tutum ve davranışlarını, preparat kullanımlarını tespit ederek D vitamin eksikliğini önlemeyi amaçladık. Bu çalışmaya Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine herhangi bir nedenle başvuran 18 yaş üstü kişiler dahil edildi. Çalışma için örneklem hesabı yapılmış ve gerekli sayı 310 bulunmuştur. Çalışmaya katılmayı kabul eden katılımcılara, literatür taranarak oluşturulmuş yirmi altı maddeden oluşan anket formu yüz yüze uygulandı. Veriler SPSS 26 ( Statistical Package for the Social Sciences, version 26) programı kullanılarak analiz edilmiş ve p<0.05 anlamlı kabul edilmiştir. Çalışmamıza %61,4'ü (n=191) kadın, %38,3'ü (n=119) erkek toplam 310 kişi katıldı. Yaş ortalaması 36 yıldır. 140 kişide (%77,7) D vitamin eksikliği, 25 kişide (%13,8) vitamin D yetersizliği, 16 kişide (%8,8) yeterli D vitamini seviyesi saptandı. D vitamini preparatı kullanma oranı %54,8'i (170 kişi) saptandı. Kronik hastalığa sahip ve devamlı ilaç kullanan kişilerin D vitamin preparat kullanım oranı anlamlı olarak düşük saptanmıştır.(p=0,00). Kadınlarda D vitamin düşüklüğü anlamlı olarak daha yüksek saptandı.(p=0,04) Bununla birlikte kadınların D vitamini preparat kullanımı erkeklere göre anlamlı yüksek saptandı. (p=0.00) D vitaminin eksikliği hakkında bilgi düzeyi incelendiğinde %61,3'ü (n=190) bilgi sahibi olduğunu belirtti. Bilgi içeriklerine göre D vitaminin kemik gelişimi için önemli olduğunu kadınlar istatistikî olarak anlamlı bir düzeyde daha farkında saptandı. (p=0.022) D vitamini eksikliğinin semptomlarının incelendiği soruda da eğitim seviyesinin bilgi seviyesine anlamlı bir etkisi olduğu saptandı. (p=0.013) D vitamini yönünden zengin besinlere dair bilgi sorusunda katılımcıların sadece %8'i (n=25) doğru cevap verdi. Çalışmamızda katılımcıların D vitamini farkındalık oranı yüksek saptanmış olsa da D vitamini düzeyleri ve preparat kullanım oranları düşük saptanmıştır. D vitamin tedavisine önem verilmesi ve D vitamini eksikliğinden koruyucu yaşam tarzının benimsetilmesi uzun dönemde çıkabilecek komplikasyonları önleme açısından önem arz etmektedir.