Transfüzyon merkezleri için kullanılabilecek kalite göstergelerinin hedef değerlerinin belirlenmesi: bir öncül çalışma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KAN BANKACILIĞI VE TRANSFÜZYON TIBBI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE SAKİOĞLU
Danışman: İsmail Yaşar AVCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmanın amacı, transfüzyon tıbbı alanında, klinik bazda kalite göstergeleri ortaya koymak ve bu göstergeler için hedef değerler belirlemektir. Bu göstergeler performansın izlenmesine olanak sağlayacak, iyileştirme alanlarının belirlenmesine ve gerekli faaliyetlerin planlanmasına katkı sağlayacaktır. Gereç- Yöntem: Çalışma Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi dijital hastane bilgi yönetim sistemi aracılığıyla, 2019 ve 2023 yılları arasındaki kan bileşenlerine ait veriler elde edilerek yürütüldü. Transfüzyon tıbbı kalite göstergeleri ile ilgili olan ulusal ve uluslararası makale, rehber ve benzeri yayınlar taranarak, transfüzyon tıbbının kalite süreci ile ilgili kritik alanlara yönelik göstergeler oluşturuldu. Belirlenen göstergeler için hastane verileri üzerinden yapılan istatistiki hesaplamalar ile literatür tarama verileri karşılaştırılarak, hedef değerler belirlendi. Bulgular: Kliniklere yönelik 7 kalite göstergesi belirlendi. İlk gösterge, ulusal sağlık otoriteleri tarafından önerilen ≥4 sınırına uygun olan yıllık transfüzyon komitesi toplantılarının sayısıydı. Çapraz Karşılaştırma/Transfüzyon oranı, uluslararası otoritelerce önerilen hedef değer ≤2'yi karşılamaktaydı. Mesai dışı transfüzyon oranları için <%30 hedef değer belirlendi. En sık karşılaşılan imha nedeni, %42,93 oranla raf ömrünün dolmasıydı. Acil durumlarda O RhD negatif yerine O RhD pozitif eritrosit konsantresinin kullanılması yönünde bir politika yoktu. Masif transfüzyonlarda EK/TDP/TK oranları 1/1/1 ile uyumlu değildi. Transfüzyona bağlı istenmeyen olayların, önlenebilir dikkatsizlik hataları sonucu gelişmesi ve ölümcül risk taşıması nedeniyle hedef değer sıfır veya sıfıra yakın olarak belirlendi. Sonuç: Çalışmada belirlenen yedi kalite göstergesi, klinik transfüzyon süreçlerinde, hasta güvenliği ve stok yönetimi açısından önemli gözlemler sağladı. Belirlenen göstergelerin düzenli olarak değerlendirilmesinin, uygulanan iyileştirici faliyetler üzerinde olumlu etkiler oluşturacağı kanaatindeyiz. Anahtar Kelimeler: Kalite göstergeleri, transfüzyon, çapraz karşılaştırma/ transfüzyon oranı