50 hz frekanslı, 10 gauss (G), 15 G ve 20 G şiddetlerindeki manyetik alanların nazal mukosilier klirense etkisinin rinosintigrafik değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NUR DİZDAR

Danışman: Meliha KORKMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Nazal mukosilier klirens, solunum sisteminin solunan yabancı maddelere karşı ana savunma mekanizmalarından biridir. Bu mekanizma, çok düşük frekanslı manyetik alanlar (ELF B) gibi çevresel faktörlerden zarar görebilir. Bu çalışmanın amacı, ELF B'lere maruziyetinin nazal mukosilier klirense etkisini rinosintigrafi ile değerlendirmek ve nazal mukozal histopatoloji üzerine etkilerini araştırmaktır. Gereç- Yöntem: 35 adet Wistar–Albino türü erkek rat; kontrol grubu (n=8) ile manyetik alan şiddetine göre 3 farklı gruba ayrılarak, 30 gün boyunca Helmholtz bobin içerisindeki plastik kafesler içinde 10 G (n=9), 15 G (n=9) ve 20 G (n=9) ELF B'lere maruz bırakıldı. Maruziyet grupları, günde 4 saat, haftada birbirini takip eden 5 gün boyunca ve her gün aynı saatte 30 gün süre ile maruz kaldılar. Takiben yapılan Tc-99m MAA rinosintigrafi ile mukosilier klirens ölçümleri yapıldıktan sonra sakrifiye edilerek nazal mukoza histopatolojik değişimleri incelendi. Bulgular: 15 G ve 20 G şiddetlerine maruz kalan gruplar kontrol grubuna kıyasla nazal mukosilier klirens oranı ELF B şiddeti arttıkça azaldığı gözlendi (p<0,05). 15 G ve 20 G şiddetlerine maruz kalan gruplar kontrol grubuna kıyasla ELF B şiddeti arttıkça nazal mukosilier transport hızının azaldığı gözlendi (p<0,05). Silier kayıp ve goblet hücre yoğunluğu açısından kontrol grubu ile 15 G'ye ve 20 G'ye maruz kalan gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi (p<0,05). Sonuç: Günlük yaşamda elektromanyetik kirliliğe maruz kalmaya benzeyen Helmholtz bobin kullanarak ELF B'ye maruz kalan deneysel hayvan çalışmamız, ELF B'lerin şiddeti arttıkça nazal mukoza hasarının arttığını ve rinosintigrafi ile nazal mukosilier klirensin azaldığını ve uzadığını göstermiştir. Bu nedenle, günlük yaşamda elektromanyetik kirliliğe daha az maruz kalmak için dikkatli olunması ve önlem alınması gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: ELF B, Mukosilier Klirens, Rinosintigrafi,Tc-99m MAA