Tip 2 diyabetes mellitus'lu hastalarda sağlık kuruluşu tercihini etkileyen faktörler ve tedaviye uyumlarına etkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL GAZİOSMANPAŞA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERHAT FİGEN

Danışman: Okcan BASAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Bu çalışmada; Tip 2 Diyabetes Mellitus (DM) tanılı hastaların sağlık kuruluşu (SK) tercihlerini etkileyen faktörlerin incelenmesi ve SK tercihleri ile tedaviye uyum düzeyleri arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlandı. Yöntem: Bu çalışma; tek merkezli ve analitik bir araştırma olarak planlandı. Gaziosmanpaşa Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Aile Hekimliği Polikliniği'ne 20.10.2022-17.03.2023 tarihleri arasında başvuran 18 yaş ve üzeri kişilerden en az 1 yıldır Tip 2 DM tanısı olan ve çalışmaya dahil etme kriterlerini karşılayan 210 kişi ile gerçekleştirildi. Hasta Bilgi Formu ile katılımcıların sosyodemografik ve tıbbi öykülerine yönelik ve SK tercihlerine yönelik özellikleri sorgulandı. Tedaviye uyumlarını değerlendirmede Morisky Tedavi Uyum Ölçeği-8 (MTUÖ-8) kullanıldı. Ölçülmüş açlık plazma glukozu (APG) ve HbA1c düzeyleri kaydedildi. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirildi. Bulgular: Yaş ortalaması 59,84±9,45 olan (min:37-max:88) toplam 210 katılımcının %61,4'ü (n=129) kadın idi. DM tanısını % 46,2'si (n=97) ikinci basamak SK'da almış iken takibini %57,1'i (n=120) üçüncü basamak SK'da, %23,3'ü ise (n=49) birinci basamak SK'da yaptırıyordu. MTUÖ-8 skoru ortalama 6,42±2,11 (min:0-max:8) olup %53,8'i (n=113) tedaviye yüksek uyumlu idi. Birinci basamak SK'da (%79,6) ve özel SK'da (%77,8) takip yapılanların tedaviye uyumu daha yüksekti (p:0.001). Aynı doktora muayene olmak için birinci basamak SK tercih edenlerin tedavi uyumlarının yüksek olma oranları (%67,8) daha fazlaydı (p:0.033). Sonuç: İlaç yazdırmak, ulaşım kolaylığı ve randevu bulmakta zorluk gibi sebeplerle daha çok birinci basamak SK tercih edildiği gözlendi. DM komplikasyonlarının takibi, ilaç raporlarının yenilenmesi ve aynı doktora muayene olmak gibi sebeplerle ise üçüncü basamak SK tercih edilmekteydi. Aynı doktordan takip olabilmek için birinci ve üçüncü basamak SK tercih edenlerin tedavi uyumu daha fazla idi.