Acil serviste pnömoni tanısı alan hastalarda PSI skoru ve Platelet/Albümin oranının hastaların yatışını öngörmedeki yeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HALİME BEYZA DAĞ
Danışman: Erdal DEMİRTAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Pnömoni, acil serviste sık karşılaşılan hastalıklardan biridir. Pnömoninin erken tanınması, tedavisinin erken başlanması, yatış/taburculuğa doğru karar verilmesi hastalığın prognozu için önemlidir. Bunun için geliştirilen bazı skorlamalar mevcuttur. Aynı zamanda son zamanlarda yapılan çalışmalarda platelet/albümin oranının kritik hastalarda yatışı öngörmedeki etkinliği kanıtlanmıştır. Bu çalışmada amaç, pnömoni hastalarında yatışı öngörmedeki etkinliği kanıtlanan PSI (Pneumoniae Severity Index – Pnömoni Şiddet İndeksi) skoru ile platelet/albümin oranının hasta yatışını öngörmedeki etkisini karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma retrospektif kesitsel olarak tasarlanmıştır. SBÜ Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisi'nde 01 Şubat 2023 – 01 Şubat 2025 tarihleri arasında pnömoni tanısı alan hastalar incelendi. Dahil etme ve dışlama kriterlerine uygun hastaların verileri Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) kullanılarak geriye dönük olarak toplanmış; demografik bilgiler, ek hastalıklar, yapılan tetkik sonuçları, görüntüleme sonuçları analiz edilmiştir. Tüm hastaların PSI skoru, CURB-65(konfüzyon, üremi, solunum sayısı, kan basıncı, 65 yaş üstü) değeri, platelet/albümin oranı hesaplanmış ve hastanın yatış durumu üzerindeki etkisi ve prognozu incelenmiştir. Bulgular: Acil serviste pnömoni tanısı alan hastalarda kronik obstrüktif akciğer hastalığı, diyabet mellitus, kalp yetmezliği, serebrovasküler hastalık, demans, malignite ve kronik böbrek hastalığı hastane yatışını öngörmede anlamlı düzeyde yüksek bulundu(p 115 alındığında, testin duyarlılığı %87, özgüllüğü %70, CURB-65 için cut-off değeri >3 ix olduğunda duyarlılık %57, özgüllük %90, pozitif prediktif değer %54, Platelet/Albümin oranı için cut-off değeri>8.69 alındığında, duyarlılık %37, özgüllük %84 olarak değerlendirilmiştir. PSI skoru ve CURB-65 skoru Platelet/Albümin oranına göre daha duyarlı iken özgüllükte Platelet/Albümin oranı PSI skorundan daha üstündür. Sonuç: Platelet/Albümin oranı mortalite tahmininde başarılıdır, ancak hastane yatışını ve yoğun bakım yatışını öngörmede anlamlı bulunmamıştır. Anahtar Kelimeler: Pnömoni, PSI skoru, platelet, albümin, acil servis