Postkeratoplasti glokom risk analizi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HAYDARPAŞA NUMUNE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİZAMETTİN ÇAKIR
Danışman: Ece TURAN VURAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, keratoplasti uygulanan olgularda postkeratoplasti glokomu (PKG) insidansını belirlemek, PKG gelişimi ile ilişkili risk faktörlerini değerlendirmek ve bağımsız risk faktörlerini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya Ocak 2011-Ocak 2025 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Kliniği'nde keratoplasti uygulanan ve düzenli takip verilerine ulaşılabilen 554 göz dahil edildi. Olguların demografik özellikleri, keratoplasti endikasyonları, oküler komorbiditeleri, iris ve lens durumları, geçirilmiş göz içi cerrahileri, greft özellikleri, cerrahi teknikler ve postoperatif klinik sonuçları değerlendirildi. Postkeratoplasti glokomu gelişen ve gelişmeyen olgular karşılaştırıldı. De novo PKG gelişimine ilişkin ana risk faktörü analizi, preoperatif glokomu olmayan olgular üzerinden çok değişkenli lojistik regresyon analizi ile değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 554 gözde alıcı yaş ortalaması 60,02±18,85 yıl olup, olguların %39,5'i (n=219) kadın ve %60,5'i (n=335) erkekti. Preoperatif glokomu bulunmayan 509 olgunun 94'ünde takip süresince yeni glokom gelişti ve PKG kümülatif insidansı %18,5 olarak saptandı. Preoperatif glokomu olmayan olgularda yapılan çok değişkenli lojistik regresyon analizinde afakinin PKG gelişme riskini 4,88 kat artırdığı belirlendi (OR=4,880; %95 GA: 1,616-14,733; p=0,005). Devamlı sütür kullanımı, separe sütüre göre glokom gelişme riskini 2,14 kat artırdı (OR=2,143; %95 GA: 1,119-4,105; p=0,021). Elektif cerrahi glokom gelişimi açısından koruyucu bulundu (OR=0,350; %95 GA: 0,194-0,633; p=0,001); bu bulgu acil keratoplastilerde riskin yaklaşık 2,86 kat arttığını göstermektedir. Yaş, cinsiyet, keratoplasti tipi, kombine cerrahi uygulanması, geçirilmiş göz içi cerrahiler, greft reddi öyküsü ve donör özellikleri ile PKG gelişimi arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Sonuç: Postkeratoplasti glokomu, kornea nakli sonrası sık görülen ve görsel prognozu olumsuz etkileyebilen önemli bir komplikasyondur. Preoperatif glokomu olmayan olgularda afaki, acil keratoplasti ve devamlı sütür kullanımı PKG gelişimi açısından bağımsız risk faktörleri olarak belirlenmiştir. Bu risk faktörlerinin bilinmesi, postoperatif dönemde glokomun etkin yönetimi ve uzun dönem greft sağkalımının artırılması açısından önem taşımaktadır. Elde edilen bulguların, kornea nakli sonrası hasta takibinin bireyselleştirilmesine ve yüksek riskli olguların yönetimine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Afaki, glokom, kornea nakli, penetran keratoplasti, postkeratoplasti glokomu, risk faktörleri.