Lokal ileri meme kanserinde neoadjuvan sistemik tedaviye yanıtı predikte eden faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURAK TURGUT
Danışman: Banu ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Çalışmamızın amacı; neoadjuvan tedaviye yanıtı öngören klinik, laboratuvar ve histopatolojik parametreleri belirlemek ve patolojik yanıt oranlarının hastaların klinik ve patolojik özellikleriyle ilişkisinin araştırılmasıdır. HASTALAR VE YÖNTEM: Çalışmaya 2015-2023 yılları arasında Antalya Eğitim Araştırma Hastanesi Tıbbi onkoloji kliniğinde neoadjuvan sistemik tedavi gören lokal ileri evre 200 meme kanserli hasta alındı. Hastaların demografik özellikleri, tedavi öncesi laboratuvar parametreleri (CEA, CA15-3, NLR, PIV), biyopsi materyallerindeki tümör histolojik grade, ki 67 indeksi, ER, PR, cerbb2 (gereken hastalarda FISH ile Her2/neu analizi), klinik ve patolojik evre incelendi. Post-operatif tümörün yanıt derecelendirmesi Miller-payne Regresyon (MP) Sistemine (1-5 arasında: hiç regresyon yok-tedaviye tam yanıt) göre gruplandırıldı. Ayrıca in-situ karsinomdan bağımsız memede ve aksiller lenf nodunda invaziv tümör olmaması yani ypT0N0 evresi patolojik tam yanıt (pCR) olarak tanımlandı. Hastaların neoadjuvan/adjuvan dönemde aldıkları tedavi rejimleri kaydedildi. Patolojik yanıt durumuna göre sayısal değişkenler non-parametrik testlerle kıyaslandı. Patolojik yanıt derecelendirmesi arasındaki frekans farklılıkları Ki-kare testi ile araştırıldı. Patolojik yanıtları predikte eden faktörleri ortaya koymak için çok değişkenli regresyon analizleri yapıldı. Kaplan-Meier yöntemi ile sağkalım analizleri yapıldı. BULGULAR: Median yaş 52±11.4 (27-84) yıldı. Hastaların median takip süresi 29.2 (aralık 5.95-88.5) aydı. Hastalar ER, PR, her2, ki67 durumlarına göre sınıflandırıldı: Luminal A (ER pozitif, ki67skoru <%15, her2 negatif) 36 (%18), luminal B her2 negatif 71(%35.5), luminal B her2 pozitif 42(%21), her2 pozitif HR negatif 12 (%24) ve üçlü negatif 27(%13.5) hasta mevcuttu. Hastaların neoadjuvan antrasiklin ve taksan alma oranları %97.5'ti. Yüzde 13.5 oranında hastada neoadjuvan tedavi platin içeriyordu. Her2 blokajı uygulanan hasta sayısı 68 (%34) olup 26 (%13) hasta sadece trastuzumab almış, 42 (%21) hastaya dual her2 blokajı (trastuzumab+pertuzumab) uygulanmıştı. Patolojik tümör yanıtlarına göre hastalar 3 gruba ayrıldı: Grup 1 (n=49): patolojik yanıt yok ya da az (yani MP regresyon skoru 1 ya da 2), Grup 2 (n=48): patolojik olarak kısmi yanıt alınan hastalar (yani MP regresyon skoru 3), Grup 3 (n=103): patolojik olarak tam ve tama yakın yanıt olan hastalar (yani MP regresyon skoru 4 ya da 5). Buna göre hastaların %51.5'inde neoadjuvan sistemik tedaviye tam ve tama yakın patolojik yanıt elde edilmişti. Grup 1'de CA 15-3 daha yüksek ve klinik evre 3 daha fazlaydı. Grup 3 en iyi prognoza sahipti. Patolojik tam yanıta ulaşamayan hastalarda nüks/progresyon riski artmış olup çok değişkenli analizlerde hastaların pCR olasılığını artıran bağımsız prediktif faktörler: ki67 %25 üstünde olması, grade 3, dual her2 blokajı ve PNI yokluğu idi. Grade3, yüksek ki67 ve pCR'a ulaşamamak nüks riskini artıran bağımsız prediktif faktörler idi. Patolojik tam yanıta ulaşamamak nüks riskini 10, ölüm riskini de 4.8 kat artırıyordu. SONUÇ: Lokal ileri meme kanserlerinde neoadjuvan sistemik tedavi ile pCR'ye ulaşılması sağkalımı olumlu yönde etkilemekte, HR- ve Her2+ ya da üçlü negatif hastalar gruplarına %66'ya varan pCR elde edildi. Hücre proliferasyon indeksi olan ki-67'si yüksek, Grade 3 hastalarda neoadjuvan tedaviye yüksek pCR oranı elde edilmişti. Tüm hasta alt gruplarında pCR olumlu bir prognostik faktör olup özellikle her2 blokajı alan pCR'ye ulaşan Her2+ hastalarda EFS katkısı anlamlıydı. Çalışmamızın sonuçları meta-analiz ve güncel literatür ile uyumluydu.