Abdominal travma vakalarında laparotomi uygulanan hastaların relaparotomi sebeplerinin ve hasta sonuçlarının retrospektif deskriptif analizi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA GÜLHANE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET BAHADIR DEMİR
Danışman: Şahin KAYMAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Abdominal cerrahi sonrasında ortaya çıkan komplikasyonları yönetmek için bazı hastalarda relaparotomi yapılması gerekebilmektedir. Relaparotomi işlemleri artmış mortalite ve morbidite ile ilişkilendirilmiştir. Relaparotomi ihtiyacı, hastanın ameliyat edildiği duruma, uygulanan cerrahiye ve ortaya çıkabilecek komplikasyonlara bağlıdır. Bununla birlikte, relaparotomi ile ilişkili prognostik faktörler daha önce değerlendirilmiş olmasına rağmen, bildiğimiz kadarıyla, abdominal travmada relaparotomi ile ilişkili özellikler değerlendirilmemiştir. Çalışmamızın amacı, abdominal travma sonrası relaparotomi yapılan hastalarda prognozla ilgili özellikleri değerlendirmektir. Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde Aralık 2016-Aralık 2022 tarihleri arasında abdominal travma nedeniyle relaparatomi yapılan 106 hasta retrospektif değerlendirildi. Demografik veriler, laboratuvar sonuçları, relaparotomi nedeni, tipi ve sayısı, relaparotomi mekanizması, yaralanan intrabdominal organlar ve prognostik özelliklerin mortalite ile olan ilişkisi analiz edildi. Hastaların yaş ortalaması 37,5 ± 16,9 (18-80 yaş) idi. Hastaların %26,4'ü 50 yaş ve üzerindeydi. Hastaların 84 tanesi erkek, 22 tanesi kadındı. Travma mekanizması olguların 86 tanesi penetran travma, 20 tanesi ise künt travma idi. Travma sonrası en sık yaralanan organlar sırasıyla ince bağırsak (%43,4), retroperiton (%34,9) ve karaciğer (%34,0) idi. Olguların yaklaşık üçte birinde (%32,1) eşlik eden ekstraabdominal yaralanma vardı. Relaparotomi olguların %72,6'sında acil olarak planlanmıştı. %21,7'sinde birden fazla relaparotomi mevcuttu. En sık relaparotomi nedenleri kanama kontrolü (%29,2), ince bağırsak ve kolon sorunları (%24,5) ve intraabdominal abse (%19,8) idi. Hastane içi mortalite %9,4 olarak bulundu. Gruplar arası analizlerde, 50 yaş üstü olmak (p=0.020), kadın cinsiyet (p=0.031), yüksek ASA skoru (p<0.001), künt yaralanma (p=0.020), araç dışı trafik kazası (p<0.001), karaciğer (p<0.001) ve böbrek yaralanması (p=0.018), birden fazla relaparotomi yapılması (p<0.001) ve kısa relaparotomi zamanı (p=0.046) mortalite ile ilişkili bulunmuştur. Vital bulgular arasından düşük sistolik (p<0.001) ve diyastolik (p<0.001) kan basıncı ve yüksek nabız hızı (p=0.001), laboratuvar bulguları arasında ise yüksek laktat (p<0.001), INR (p<0.001), WBC (p<0. 001), nötrofil sayısı (p=0.002), AST (p<0.001), ALT (p<0.001) ve LDH düzeyleri (p=0.032) ile, düşük hemoglobin (p=0.015), trombosit (p=0.001) ve albümin düzeyleri (p<0.001) mortalite ile ilişkili bulunmuştur. Relaparotomi uygulanan abdominal travma hastalarında izlenen mortalite düzeyi önemli seviyededir. Hastaların prognozu ile ilişkili özelliklerin bilinmesi mortalite oranlarının azaltılmasına yardımcı olabilir.