Kardiyak cerrahi geçiren hastaların öz bakım davranışları ile iyileşme düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, CERRAHİ HASTALIKLAR HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELİN UYAR
Danışman: Bediye ÖZTAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma, kardiyak cerrahi geçiren hastaların öz bakım davranışları ile iyileşme düzeylerini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, tanımlayıcı ve kesitel nitelikte olup, bir üniversite hastanesinde kardiyak cerrahi geçiren 191 hasta ile yürütülmüştür. Araştırmaya, kardiyak cerrahi planlanan, 18 yaş ve üzerinde olup çalışmaya katılmayı kabul eden ve sözel iletişim kurulabilen hastalar dahil edilmiştir. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Avrupa Kalp Yetersizliği Öz Bakım Davranışı Ölçeği ve Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi kullanılarak toplanmıştır. Öz bakım davranışları preoperatif dönemde ve postoperatif 4. günde, iyileşme süreci ise postoperatif ilk dört gün boyunca değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler ile Mann Whitney U, Kruskal Wallis, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ve Bonferroni düzeltmesi uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre, hastaların preoperatif dönemde öz bakım davranışlarının orta düzeyin altında olduğu söylenebilir. Postoperatif 4. günde ise öz bakım davranışlarının anlamlı biçimde iyileştiği belirlenmiştir. Postoperatif iyileşme sürecinde Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi toplam ve alt boyut puanlarının günler ilerledikçe anlamlı biçimde azaldığı saptanmıştır. Preoperatif ve postoperatif (4.gün) Avrupa Kalp Yetersizliği Öz Bakım Davranışı Ölçeği toplam puanları ile Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi toplam puanları arasında zayıf ile orta düzeyde, pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, kardiyak cerrahi geçiren hastalarda öz bakım davranışlarının desteklenmesi ve geliştirilmesi postoperatif iyileşmenin daha etkin yönetimine katkı sağlamaktadır. Özellikle erken postoperatif dönemin öz bakım açısından destek gereksiniminin yüksek olduğu kritik bir süreç olduğu; bu dönemde hastaların bireysel, sosyal ve klinik özelliklerine göre planlanan bütüncül hemşirelik bakımının iyileşme sürecini olumlu etkileyebileceği değerlendirilmektedir.