Ektopik gebelerde methotreksat tedavisinin başarısını tahmin etmede tedavi öncesi beta-hcg artış hızı ve seviyesinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇAĞRI YAPAR
Danışman: Sefa ARLIER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ektopik Gebelerde Methotreksat Tedavisinin Başarısını Tahmin Etmede Tedavi Öncesi Beta-Hcg Artış Hızı ve Seviyesinin Değerlendirilmesi Amaç: Ektopik gebelik tanısı koyulan hastalarda metotreksat (MTX) tedavisinin başarısını öngörmede, tedavi öncesi 48 saatlik β-hCG değişiminin retrospektif olarak değerlendirilip, bu çalışmadan elde edilecek veriler ile erken dönemde kullanılabilecek başarı kiterlerini tespit etmek, bu kriterler ile maternal morbidite ve mortalitenin azalmasına katkıda bulunmak, bununla beraber hastaların tedavi uyumlarını arttırıp, tedavi ve yatış maliyetlerini olabildiğince azaltmak amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Kliniğimize Ocak 2018 - Aralık 2019 arasında, ektopik gebelik endikasyonuyla metotreksat tedavisi uygulanan hastaların dosyaları ve kayıtları retrospektif olarak incelendi. Çalışmaya toplam 133 hasta dahil edildi. Çalışmaya alınan 133 hasta 2 gruba ayrıldı. 1. grup MTX tedavi başarısız grup (n=45) ve 2. grup MTX tedavi başarılı grup (n=88) olarak belirlendi. Her iki grupta klinik ve laboratuvar parametreleri ile birlikte komplikasyonlar incelendi. Bulgular: Gruplar arasında demografik özellikler açısından anlamlı fark saptanmadı. 58 (% 43,6) hastada kanama saptandı. Kanama sıklığı MTX tedavisi başarısız olan grupta, MTX tedavisi başarılı olan gruba göre daha yüksek bulundu (p=0,001). Karın ağrısı 132 (% 99,2) hastada gözlenmesine karşın, gruplar arasındaki dağılımı benzer bulundu (p=0,160). Ameliyata gidenler ile gitmeyenlerde β-hCG hızı ortanca değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p=0,066). Hastanede yatış süresi ile β-hCG değişim değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0,120). Hastanede yatış süresi ile β-hCG hızı değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0,120). Hastanede yatış süresi ile başvurudaki β-hCG değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0,873). Hastanede yatış süresi ile 48 saat içerisndeki β-hCG değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0,783). Başvurudaki β-hCG değeri arttıkça ameliyata girme ihtimalinin 2,216 kat arttığı saptandı (p 0,05). Sonuç: MTX tedavsinde başarıyı öngörme açısından, 48 saatlik β-hCG değişimi ve artış hızı açısından tedavinin başarısız olduğu ve tedavinin başarılı olduğu gruplar arasında fark saptanmamıştır. β-hCG artış hızının hastanede yatış süresini de etkilemedği tespit edilmiştir. Yine, başvuruda ve 48 saat sonra bakılan β-hCG pik değerinin artmasının ameliyata girme ihtimalini arttırdığı, hastanede yatış süresini ise etkilemediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ektopik gebelik, metotreksat, tedavi, tedavi başarısı, insan koryonik gonadotropini