İnvaziv kan basıncı ölçmek için intraarterial kanülasyon uygulaması sırasında kullanılan farklı yıkama solüsyonlarının arterial kan basıncı üzerine etkisinin doppler ultrasonografi ile araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA MIDIK YILDIRIM
Danışman: Korgün ÖKMEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Günümüzde intraoperatif kan basıncı takibi ve sık kan gazı kontrolünde invaziv yöntem olarak intra arterial kateterizasyon sıklıkla kullanılmaktadır. Bu işlem için birçok arter tercih edilebilmekle birlikte, en yaygın olarak radial arter tercih edilmektedir. Monitorize arterde kanülün tıkanmaması için aralıklı olarak 2-3 ml sıvı ile yıkanması gerekmektedir. Yıkama solüsyonları birden fazla şekilde hazırlansa da heparin içerenler ve heparinsiz sıvılar öne çıkmaktadır. Farklı içeriklerdeki yıkama solusyonlarının damarda vazokonstrüksiyon veya vazodilatasyon oluşturarak ölçülen arterial kan basıncı değerlerinde yanlışlıklara yol açabilecegi düşünülmektedir. Bu çalışmada amaç farklı içerikteki sıvılar kullanıldığında damar yatağında vazokonstrüksyon veya vazodilatasyon oluşturup tansiyon arterial değerlerinde bir değişikliğe sebep olup olmadığını saptamaya çalışmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif, gözlemsel çalışma cerrahi operasyona alınan ve invaziv arter kanülasyonu endikasyonu bulunan, 18-65 yaş aralığında, ASA (American Society of Anesthesiologists) I-III risk grubunda olan hastalar dahil edilerek tamamlandı. Çalışma kriterlerini taşıyan 100 hasta random sayılar tablosu ile iki gruba ayrıldı. Grup H (n:50): heparinli sıvı ile intraarterial yıkama yapılan hastalar ve Grup S (n:50): heparinsiz sıvı ile intraarterial yıkama yapılan hastalar olarak gruplar belirlendi. Birincil sonuç ölçütleri; kanülasyon sonrası, 30. ve 60 dakikalarda yapılan yıkama sonrası USG doppler yöntemiyle 0., 30., 60. ve 90. saniyelerde radial arterde peak sistolyc velocity (PSV), end diastolyc velocity (EDV), ve resistive indices (RI) değerleri; ikincil sonuç ölçütleri; yıkama sonrası invaziv ve non-invaziv olarak 0., 30., 60. ve 90. saniyelerde ölçülen sistolik, diastolik ve ortalama kan basıncı değerleri ve demorafik veriler olarak belirlendi. Bulgular: İki grup arasında demografik veriler açısından anlamlı fark yoktu. Grup içi noninvaziv ne invaziv diastolik kan basıncı (DKB) ölçümleri değerlendirildiğinde her iki grupta da 2. yıkama 90. sn, 3. yıkama 30., 60. ve 90. saniyede yapılan ölçümlerde invaziv diastolik kan basıncında istatistiksel olarak anlamlı düşük değerler saptandı (p<0.05). Gruplar arası DKB ölçümleri arasında anlamlı fark yoktu. Sistolik kan basıncı ve ortalama kan basıncı değerlendirmesinde her üç yıkama zamanında gruplar arasında ve grup içi invaziv ve noninvaziv kan basıncı değerlerinde anlamlı farklılık saptanmadı. PSV, EDV ve RI değerleri karşılaştırıldığında gruplar arası ve grup içi ölçüm zamanlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmedi. Sonuçlar: Bu çalışmada intraarterial kateter yerleştirilmiş radial arterde kateter açıklığını sağlamak amacıyla kullanılan heparinize ve saf izotonik yıkama solüsyonlarının kan basıncı ölçümü ve kan akım hızlarına etkisi karşılaştırılmış sonuçta anlamlı farklılık saptanmamıştır. Anahtar Kelimeler: İntraarterial kanülasyon, heparin, doppler ultrasonografi