Toplum kaynaklı akut böbrek hasarı nedeniyle yatan hastalarda etiyoloji, hastane içi morbidite, mortalite ve erken dönem prognoz
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAĞCILAR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEDA ŞENKARDEŞ KANDEMİR
Danışman: Numan GÖRGÜLÜ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş: Toplum kaynaklı akut böbrek hasarında hastane içi mortalite, yoğun bakım ünitesi (YBÜ) ihtiyacı, akut ve rutin hemodiyaliz (HD) ihtiyacı ile ilgili prognostik faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır. Hastaların eşlik eden hastalıkları, akut böbrek hasarına (ABH) neden olan klinik durumlar, laboratuvar testleri ile risk faktörlerini tanımlamak ve klinisyenlerin daha yüksek risk altındaki hastalara erken müdahale edebilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisi'ne Aralık 2021-Nisan 2023 tarihleri arasında başvuran ve toplum kaynaklı ABH nedeniyle hastanemiz yataklı servislerinde en az 48 saat boyunca yatırılarak tedavi edilen 18 yaş üstü ABH tanılı hastalar prospektif olarak çalışmaya alındı. Hastaların eşlik eden hastalıkları, ABH etiyolojisi, laboratuvar sonuçları, akut HD ve YBÜ gereksinimi, sağ kalım ve hastaneden çıkışta rutin HD gereksinimi olup olmadığı izlendi. Bulgular: Çalışmamıza toplam 260 hasta dahil edildi. Hastaların %76.2'sinde (n=198) prerenal, %33.5'inde (n=87) intrarenal, %10.8'inde (n=28) postrenal ABH etiyolojisi mevcuttu. Evre 1 ABH oranı %14.2, evre 2 ABH %25, evre 3 ABH %60.8 idi. Genel mortalite %9.4 (n=24), YBÜ gereksinimi %26.5 (n=68), akut HD gereksinimi %47.7 (n=124) ve rutin HD gereksinimi %14.8 idi. ABH evreleri arasında mortalite açısından anlamlı fark saptanmadı. Multivariate analizde konjestif kalp yetmezliğinin (KKY) mortalite riskini 7.1 kat, albümin seviyelerinde 1 g/dl düşüşün 3.1 kat, prokalsitonin düzeylerindeki her 1 pg/ml artışın mortaliteyi 1.02 kat artırdığı görüldü. YBÜ gereksinimi ile ilişkili faktörlerde ise albümin seviyelerinde 1 g/dl düşüşün YBÜ gereksinimini 2.2 kat, LDH seviyelerindeki her 100 U/L artışın 1.2 kat ve hemoglobin (Hb) seviyelerindeki her 1 g/dl düşüşün ise 1.2 kat artırdığı görüldü. Akut HD ihtiyacı açısından hastalarda kardiyorenal sendrom bulunmasının akut HD gereksinimini 7.3 kat, oligürinin 4.5 kat, giriş kreatininde her 1 mg/dl artışın ise 2.1 kat artırdığı görüldü. Kardiyorenal sendromun eksterne olduktan sonra rutin HD gereksinimini 12.6 kat, giriş kreatinin seviyelerindeki 1 mg/dl artışın 1.4 kat ve Hb seviyelerindeki her 1 g/dl düşüşün 1.4 kat artırdığı görüldü. Sonuç: Toplum kaynaklı ABH hastalarında prerenal nedenler öne çıkmıştır. Giriş kreatinin ve oligüriye ek olarak kardiyak hastalıklar (KKY ve kardiyorenal sendrom), albümin, prokalsitonin, LDH ve Hb de prognostik faktörler arasında yer almaktadır.