Geriatrik hastalarda spinal ve genel anestezinin QT intervalinin seyrine etkilerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEZMİ YALİM
Danışman: Sinan UZMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş: Elektrokardiyografide, QRS kompleksinin başlangıcı ile T dalgasının sonlanması arasındaki süre olarak tanımlanan QT intervali, miyokardın depolarizasyon ve repolarizasyonunun göstergesidir. QT aralığının süresindeki bir artış, artmış kardiyak elektriksel instabilitenin indüklemesi potansiyeline sahiptir ve makroskopik anatomik anormalliklerin yokluğunda dahi torsades de pointes dahil ventriküler aritmiler ve ani kardiyak ölüm için bir risk faktörü oluşturabilir. Spinal anestezi, QTc aralığının önemli ölçüde uzamasına neden olabilir; ancak, bu fenomen için özel bir mekanizma tanımlanmamıştır. Genel anestezi altında cerrahi girişim uygulanan hastalar, birçoğunun QTc uzamasına neden olduğu bilinen, çoğunlukla intravenöz olarak uygulanan çok sayıda ilaca aynı anda maruz kalır. Tipik ilaç sınıfları arasında antibiyotikler, antiemetikler (ondansetron veya droperidol), inhalasyon anestetikleri ve antihistaminikler yer alır. Ek olarak, stres, hipotermi ve elektrolit bozuklukları, özellikle hipokalemi ve hipomagnezemi gibi QTc uzamasına neden olan koşullar da majör cerrahi sırasında sık görülür. Amaç: Bu çalışmada birincil amacımız geriatrik hastalarda spinal ve genel anestezinin QT intervali ve QTc süresinin seyrine etkilerini karşılaştırmak iken; ikincil olarak ise hasta grupları arasında sistolik, diastolik ve ortalama kan basıncı, kalp hızı, hipotansiyon, bradikardi ve aritmi varlığı gibi parametreleri değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: 29.03.2023-29.05.2023 tarihleri arasında Sultangazi Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi ameliyathanesinde operasyon gerçekleştirilen toplam 56 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Gruplar arasında eşleşme sağlanabilmesi açısından hem spinal hem de genel anestezi uygulanabilecek elektif cerrahi girişim uygulanacak hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmada hasta özellikleri (yaş, ağırlık, boy, beden kitle indeksi, ASA sınıfı, yandaş hastalıklar), genel ve spinal anestezi uygulamasında kullanılan ilaçlar ve dozları, spinal anestezi uygulanan hastalarda QT, QTc, QTd, sistolik, diastolik ve ortalama kan basıncı, kalp hızı, hipotansiyon, bradikardi, aritmi varlığı, duysal blok düzeyi ve motor blok düzeyi kayıt altına alınmıştır. Bulgular: Her iki grupta da hastaların hiçbirisinde hipotansiyon, hipertansiyon, taşikardi, hipoksemi meydana gelmezken, grup SA'daki hastaların hiçbirisinde apne epizoduna rastlamadık. Buna karşın spinal anestezi uygulanan 11 (%39), genel anestezi uygulanan 10 (%36) hastada bradikardi gelişti ve iki grup arasında anlamlı bir fark saptanmadı (p=0.783). Elde ettiğimiz sonuçlar tüm ölçüm zamanlarında grup SA ve grup GA arasında QT değerlerinde anlamlı bir fark olmadığını göstermekteydi. Ancak, grup SA'deki hastalarda QT-5 ve QT-son ölçüm zamanlarında, grup GA'daki hastalarda ise QT-son ölçüm zamanında bazal değere göre QT sürelerinin anlamlı ölçüde daha uzun olduğunu bulduk. Elde ettiğimiz sonuçlar QTc-0, QTc-1 ve QTc-5 ölçüm zamanlarında grup SA ve grup GA arasında QT değerlerinde anlamlı bir fark olmadığını göstermesine karşın QTc-son ölçüm zamanında, grup GA'daki hastalarda ortalama QTc süresinin grup SA'ya göre anlamlı ölçüde daha uzun olduğunu gösterdi. Ancak, her iki grupta da tüm ölçüm zamanlarında ortalama QTc değerinde bazal değere göre anlamlı bir değişiklik olmadığını bulduk. Bu çalışmada hem QT hem de QTc dispersiyonunun grup GA'da grup SA'ya göre anlamlı derecede daha uzun olduğunu gözlemledik. Sonuç: Çalışmamızda geriatrik hasta popülasyonunda spinal ve genel anestezi yönetiminin QT intervali üzerine etkisi incelenmiş olup, genel anestezi uygulanan hastalarda QT intervali ve buna bağlı parametrelerin daha çok etkilendiği gözlemledik. Yaşlı hastalarda bu açıdan spinal anestezinin daha avantajlı olduğunu düşünüyoruz. Ancak bu görüşümüzü desteklemesi için daha büyük hasta gruplarında randomize kontrollü çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Spinal anestezi, genel anestezi, QT süresi, QTc, geriatri