İstanbul'daki Aile Hekimliği asistanlarının aile hekimliği uygulamasında önerilen periyodik sağlık muayenesi ve tarama testleri hakkındaki bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİ AYDOĞDU
Danışman: Mustafa Reşat DABAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Periyodik Sağlık Muayenelerinin (PSM) temel amacı, hastalıkların risk faktörlerini ve hastalık belirtilerini erken dönemde saptayarak, morbidite ve mortaliteyi azaltmaktır. PSM' de önleme, tedavinin aksine hastalığın oluşmasını engellemek için alınan önlemler, tarama ve periyodik tıbbi muayenelerden oluşmaktadır. PSM ile birey için gerekli olan girişimler planlanırken, gereksiz test ve müdahalelerin önüne geçilmesi hedeflenmektedir. PSM, aile hekimliği uygulamalarının önemli bileşenlerinden birisidir. Ülkemizde de birinci basamak hekimleri tarafından aile hekimliği yönetmeliğinde çerçevesi çizilmiş kanıta dayalı, yapılandırılmış PSM yapılmakta ve bireyler düzenli sağlık taramalarına özendirilmektedir. Bu çerçevede İstanbul'da ki aile hekimliği asistanlarının aile hekimliği uygulamasında önerilen PSM ve tarama testleri hakkındaki bilgi düzeylerinin değerlendirilmesini çalışmamızda değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte olan çalışmamızın evrenini İstanbul'daki aile hekimliği asistanları oluşturmaktadır. Çalışmamıza 166 asistan hekim katılmıştır. Araştırmamızda elde edilen bulgular değerlendirilirken SPSS 25 (Statistical Package for the Social Sciences, version 25) istatistik programı kullanıldı. Normal dağılımı Kolmogorov Smirnov testi ile değerlendirildi. Tanımlayıcı istatistikler sayısal değişkenler için minimum, maksimum, ortalama, ortanca, standart sapma; kategorik değişkenler için sayı ve yüzde olarak verildi. Araştırmada veriler normal dağılıma uymadığı için nonparametrik testlerden yararlanıldı. Bulgular: Çalışmamıza katılan 166 asistan hekimin %54,82'si kadın, %79,52'si tam zamanlı aile hekimliği asistanıydı. Çalışmaya katılan asistan hekimlerin yaş ortalaması 29,7±4,79, hekimlik süresi 4,81±3,94 yıl olarak hesaplandı. Hekimlerin "PSM ve tarama testleri hakkında yeterli bilgiye sahip olduğunuzu düşünüyor musunuz?" sorusuna evet yanıtını verenlerin oranı %57,23'tü. Katılımcıların 20 sorudan oluşan bilgi sorularından aldıkları puan ortalaması ise 9,46±4,36 olarak hesaplandı. Çalışmamıza katılan hekimlerin toplam puanlarını en fazla etkileyen faktörler: Aile hekimliğinde toplam çalışma süresi, hekimlik yılı, rehberi okuma ve aile sağlığı merkezinde çalışma durumları olarak bulunmuştur. Sonuç: Hekimlerin aile hekimliği uygulamasında önerilen PSM ve tarama testleri hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığı görülmüştür. Aile hekimliği asistanlarının bilgi düzeylerinin artırılması için aile hekimliği uzmanlık süresince teorik ve pratik eğitimlere ağırlık verilmelidir. Anahtar Sözcük: Periyodik Sağlık Muayenesi, Tarama Testleri, Aile Hekimliği Asistanları