Sağlıklı okul çocuklarında eklem hipermobilite sıklığı ve yaşam kalitesi üzerine etkileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL OKMEYDANI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE SAYGILI
Danışman: Emine TÜRKKAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş: Çocukluk çağında kas iskelet sistemi ağrıları çok sık görülmektedir ve bazen uzun süreli ve tekrarlayıcı özellikte olabilmektedir. Bu ağrıların önemli sebeplerinden birisinin eklem hipermobilitesi olduğu çeşitli araştırmalar ile gösterilmiştir. Eklem hipermobilitesi olan çocuklarda yaygın kas iskelet sistemi ağrısı, uyku bozuklukları, yorgunluk ve emosyonel bozukluk sık görülür. Kişilerin kendi fiziksel, psikolojik ve sosyal işlevlerinden ne ölçüde memnun olduklarının değerlendirildiği yaşam kalitesinin kronik hastalıklara bağlı olarak azaldığı gösterilmiştir. Amaç: Bu çalışmanın amacı sağlıklı ilkokul çocuklarında eklem hipermobilite prevalansını saptamak ve eklem hipermobilitesi olmayan çocuklar ile aralarında yaşam kalite farkı varlığının araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: T.C. Milli Eğitim Bakanlığı İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğünden ve S.B.Ü. Okmeydanı SUAM'den gerekli izinler alındıktan sonra Cevdet Şamıkoğlu İlkokulunda eğitim gören, velileri tarafından ve kendilerinin bilgilendirilmiş gönüllü onamı alınmış 8-12 yaş arasındaki sağlıklı çocuklarda 01/11/2016-01/05/2017 tarihleri arasında eklem hipermobilitesi varlığı araştırıldı. Çalışmaya 211 (%55,8) kız, 167 (%44,2) erkek olmak üzere toplam 378 öğrenci dahil edildi. Ortalama yaş 9,9 ± 1,2 (8-12) olarak hesaplandı. Eklem hipermobilitesi tanısı için çocuklarda "Beighton" skoruna bakıldı. Bu skorlara göre çocuklar "eklem hipermobilitesi olan, artmış eklem mobilitesi olan ve eklem hipermobilitesi olmayan" olarak 3 gruba ayrıldı. Beighton skoruna göre 0-4 puan arasındaki öğrenciler hipermobilitesi olmayan gruba (Grup I), Beighton skoru 5-6 puan arasında olanlar artmış eklem mobilitesi grubuna (Grup II) ve 7-9 puan arasındaki öğrenciler eklem hipermobilitesi olanlar grubuna (Grup III) dahil edildi. Tüm çocuklara pediatrik yaşam kalitesi envanteri versiyon 4 uygulandı ve yaşam kalite skorları ölçüldü. Gruplar arasındaki pediatrik yaşam kalite envanteri sonuçları istatistiksel anlamlılık açısından karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya katılan 378 öğrencinin Beighton ortalama skoru 2,4 ± 2,7. Pediatrik yaşam kalite envanteri toplam skor ortalaması 77 ± 13,3. Psikososyal skor ortalaması 77,1 ± 14,6. Fiziksel sağlık skoru ortalaması 76,7 ± 15,4. Beighton skorularına göre 0-4 puan arasında 284 (%75.14) öğrenci saptandı (Grup I). Beighton skoru 4'ün üzerinde olan 94 (%24,8) öğrenci saptandı. 5-6 puan arasında 50 (%13,22) öğrenci (Grup II) ve 7-9 puan arasındaki 44 (%11,64) öğrenci saptandı (Grup III). Pediatrik yaşam kalite envanteri toplam skor ortalaması, psikososyal skor ortalaması ve fiziksel sağlık skoru ortalaması gruplar için sırasıyla; Grup I için 76,7 ± 13,1 / 76,7 ± 14,3 / 76,8 ± 15,1 ; Grup II için 77,6 ± 13,5 / 78,8 ± 14,8 / 75,3 ±16,3 ; Grup III için 77,8 ± 14,9 / 78,0 ± 16,4 / 77,3 ± 16,5 olarak tespit edildi. Grup I, grup II ve grup III de hastaların yaşları, cinsiyet dağılımı, pediatrik yaşam kalitesi envanteri toplam skoru, psikososyal skoru ve fiziksel sağlık skoru anlamlı (p ˃ 0.05) farklılık göstermemiştir. Sonuç: Çalışmamızda 8-12 yaş sağlıklı çocuklarda eklem hipermobilitesi sıklığı %24,8 olarak bulunmuştur. Sonuçlarımız, eklem hipermobilitesinin çocuk hastalarda yaşam kalitesini etkilemediğini göstermektedir ancak bu konuda daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.