Bir üçüncü basamak eğitim ve araştırma hastanesi tıbbi mikrobiyoloji laboratuvarı'nda 2021-2024 yılları arasında saptanan Salmonella izolatlarının serotip dağılımı ve antibiyotikduyarlılıklarının değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KAZIM KURT

Danışman: Tuğrul HOŞBUL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada, Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji Laboratuvarı'nda 2021-2024 yılları arasında klinik örneklerden izole edilen Salmonella suşlarının serotip dağılımları ile antibiyotik direnç durumlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya dahil edilen 420 Salmonella izolatının tanımlama işlemleri MALDI-TOF MS ile gerçekleştirilmiş ve serotiplendirme lam aglütinasyon yöntemi ile yapılmıştır. Antibiyotik duyarlılık testleri Kirby-Bauer disk difüzyon yöntemi ile değerlendirilmiştir. Pefloksasin dirençli izolatlara siprofloksasin gradiyent difüzyon testi (E-test) uygulanmıştır. Sonuçlar EUCAST sınır değerlerine göre değerlendirilmiştir. Bulgular: İzolatların serotip dağılımları; %54'ü (n=227) S. Enteritidis, %9,3'ü (n=39) S. Typhimurium, %4,3'ü (n=18) S. Choleraesuis, %2,6'sı (n=11) S. Typhi, %2,6'sı (n=11) S. Paratyphi B, %2,1'i (n=9) S. Gallinarum ve %0,5'i (n=2) S. Paratyphi A olarak belirlenmiştir. Antibiyotik direnç oranları siprofloksasin için %14,1 (59/419), ampisilin için %7,1 (30/420), trimetoprim-sülfametoksazol için %2,1 (9/420), azitromisin için %3 (4/132) ve seftriakson için %2,5 (5/198) olarak saptanmıştır. Siprofloksasin direncinin 2021 yılında 2023 ve 2024 yılına göre (p<0,001); 2022 yılında 2023 yılına göre (p=0,036) anlamlı düzeyde düşük olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca siprofloksasin ve azitromisin direnç oranları gaita harici örnek türlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p=0,018; p=0,005 sırasıyla). Üç veya daha fazla antibiyotik grubuna dirençli iki S. Choleraesuis suşu tespit edilmiştir. Sonuç: Çalışma bulguları, incelenen dönemde en sık izole edilen serotipin S. Enteritidis olduğunu göstermiştir. Antibiyotik direnç oranlarının gaita dışı örneklerde ve bazı yıllarda artış eğiliminde olması dikkat çekicidir. Son yıllarda üç veya daha fazla antibiyotik grubuna karşı dirençli izolatların görülmeye başlanmış olması ileriye dönük sürveyans ve çok merkezli çalışmaların gerekliliğini ortaya koymaktadır.