Hiperlipidemi hastalarında statin tedavisinin inflamatuvar parametreler üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN BADEMCİ
Danışman: Kadem ARSLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Statinlerin düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterolünü (LDL-K) düşürücü etkilerinin yanı sıra anti-inflamatuar nitelikte pleiotropik etkileri bulunduğu öne sürülmektedir. Bu çalışmada, hiperlipidemi tanısıyla yeni statin tedavisi başlanan hastalarda tedavi öncesi (0. ay) ve tedavinin 3. ayındaki hemogram temelli inflamatuar belirteçlerdeki değişimin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları polikliniklerinde 01.01.2020–31.07.2025 tarihleri arasında hiperlipidemi tanısıyla yeni statin tedavisi başlanan 300 hasta dâhil edildi. Hastaların demografik özellikleri, komorbiditeleri, statin tipi ve dozu ile tedavi öncesi (0. ay) ve 3. ay hemogram parametreleri hastane bilgi yönetim sisteminden tarandı. Nötrofil/lenfosit oranı (NLO), monosit/lenfosit oranı (MLO), lenfosit/monosit oranı (LMO), trombosit/lenfosit oranı (TLO) ve birleşik sistemik inflamatuar indeksler (SIII, SIRI, AISI) hesaplanarak tedavi öncesi ve sonrası değerler karşılaştırıldı. İstatistiksel analizler SPSS ile yapıldı. Bulgular: Çalışmaya %66'sı kadın olmak üzere toplam 300 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalaması 57,18±11,31 yıldı. Statin tedavisi sonrası 3. ayda, tedavi başlangıcına göre MLO, LMO, TLO, SIII, SIRI ve AISI değerlerinde anlamlı değişiklik gözlenmedi, ortalama NLO değerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış saptandı (p=0,029) ve AISI değerinde sınırda bir azalma eğilimi izlendi (p=0,051). Pitavastatin alt grubunda TLO anlamlı olarak azaldı (p=0,036); statin türleri arasında inflamatuar belirteçlerdeki değişim açısından anlamlı fark bulunmadı. Sonuç: Yeni başlanan statin tedavisinin 3. ayında hemogram temelli inflamatuar belirteçlerde belirgin bir düzelme saptanmamış, yalnızca NLO değerinde anlamlı bir artış gözlenmiştir. Statinlerin anti-inflamatuar pleiotropik etkilerinin daha net ortaya konabilmesi için, hemogram temelli indekslerin yanı sıra daha duyarlı inflamasyon belirteçlerini içeren, daha uzun süreli ve daha geniş örneklemli prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Hiperlipidemi, İnflamasyon, İnflamatuar belirteçler, Nötrofil/lenfosit oranı, Statin