Gestasyonel Diyabetes Mellitus'lu gebelerde serum Isthmin-1 düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP ŞENTÜRK
Danışman: Murat MUHCU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, primer adipositler tarafından üretilen, adipoz dokudan glikoz alımını arttırırken hepatositlerde lipid üretimini azaltan, yokluğunda glikoz toleransının bozulduğu Isthmin 1 (ISM1) molekülü ile Gestasyonel Diyabetes Mellitus (GDM) arasındaki ilişki incelendi. ISM1 molekülünün GDM tanısında kullanımı ve perinatal sonuçlarla ilişkisi incelendi. Materyal ve Metod: Bu prospektif vaka kontrol çalışmasında, 15/03/2022 – 15/12/2022 tarihleri arasındaki 9 aylık süre içerisinde, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'ne başvuran ve çalışmanın kabul kriterlerine uyan 75 gr Oral Glikoz Tolerans Testi (OGTT) sonucuna göre GDM tanısı almış olan 40 gebe çalışma grubunu ve 75 gr OGTT sonucu normal sınırlarda çıkan 40 gebe de kontrol grubunu oluşturdu. Çalışmaya sigara içmeyen, kronik hastalığı olmayan, 24-28 gebelik haftasındaki, 20-40 yaş aralığında olan, tekil gebeliğe sahip 80 gebe dahil edildi. Katılımcılardan 8 saatlik gece açlığını takiben sabah kan örneği alınarak ISM1, açlık kan şekeri (AKŞ), açlık insülini, total kolesterol, HDL, LDL, TG, hsCRP, HbA1c, HOMA-IR düzeyi bakıldı. ISM1 için antikoagülan içermeyen tüpe alınan 5 cc lik kan numuneleri 2 saat oda ısında bekletildikten sonra 1000 devirde 20 dk santrifüj edildi. Santrifüj sonrası elde edilen serum örnekleri ependorflara alındı ve -80 °C'de saklandı. Tüm örnekler toplandıktan sonra soğuk zincir ile ISM1 düzeylerinin bakılacak olduğu laboratuvara transfer edildi. Tüm katılımcılardan alınan kan örneklerindeki ISM1 konsantrasyonları Enzyme-Linked Immunsorbent Assay (ELİSA) kullanılarak Human ISM1 (ISM1) ELISA kiti ile çalışıldı. Çalışmaya katılan gebelere eş zamanlı subkutan yağ dokusu (SAT) ve visseral yağ dokusu (VAT) ölçümleri yapıldı. Çalışma grubundaki ve kontrol grubundaki hastalar doğuma kadar takip edildi ve her iki grup ISM1 ve perinatal sonuçlar açısından karşılaştırıldı. Bulgular: GDM olan ve olmayan grup anne yaşı, gravida, parite, vücut kitle indeksi (VKİ), gebelikte alınan kilo, ailede GDM öyküsü, kişinin kendisinde Polikistik Over Sendromu (PCOS) durumu benzerdi (p>0,05). GDM olan grupta 75 gr OGTT yükleme 0. Saat, 1. Saat ve 2. Saatte bakılan kan glikoz düzeyleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulundu (p 0,05). GDM olan grupta doğum haftası kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı küçükken, doğum ağırlığı anlamlı olarak büyüktü (p=0,009, p=0,028, sırasıyla). 1. dakika Apgar skoru her iki grupta benzerken, 5. dakika Apgar skoru GDM grubunda daha yüksekti (p=0,890, p=0,028, sırasıyla). Her iki grup perinatal komplikasyonlar açısından ve yeni doğan yoğun bakım ünitesi (YDYBÜ) yatışı açısından benzerdi (p>0,05). Her iki grup ISM1 düzeyi için kan alınan gebelik haftası açısından benzerdi (p=0,253). GDM olan grupta maternal serum median ISM1 düzeyi kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksek tespit edildi (3243,94 pg/ml, 2785,29 pg/ml, sırası ile p=0,026). GDM olan grup diyet yapan ve insülin kullanan olmak üzere iki gruba ayrıldı. GDM'si olan 40 hastanın 36'sı doğuma kadar diyet yaptı, 4'ü ise insülin kullandı. Kontrol grubu ile bu iki grup karşılaştırıldığında kan alınan gebelik haftası üç grupta da benzerdi (p=0,147). İnsülin kullanan GDM grubunda ISM1 düzeyi 3051,77 pg/ml olarak saptanırken, diyet yapan GDM grubunda ISM1 düzeyi 3257.67 pg/ml saptandı. Üç grup arasında ISM1 düzeyi açısından anlamlı fark olmadığı saptandı (p = 0,702). Gebelikte maternal serum ISM1 konsantrasyonunun GDM'yi öngörme açısından değerini belirlemek için ROC analizi yapıldı. GDM tahmini için maternal serum ISM1'in AUC analizi 0,645 (p = 0,026, %95 GA = 0,523- 0,766). Maternal serum ISM1 konsantrasyonunun GDM tanısı için optimal eşik değeri %62,5 sensitivite ve %62,5 spesifite ile 3124,415 pg/ml olarak tespit edildi. Sonuç: Literatürde insülin direnci ve DM ile ilişkili olduğu gösterilen ISM1 molekülü özellikle gebeliğinde OGTT yaptırmak istemeyen hastalar için GDM taramasında kullanılabilecek gelecek vaad eden bir molekül olduğunu düşünmekteyiz. Gebelikte GDM taraması amacı ile ISM1 molekülünün klinik kullanıma girebilmesi için büyük hasta serili randomize kontrollü çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Gestational Diabetes Mellitus, Isthmin 1(ISM1) , adipokin