Açık kalp operasyonları sonrasında gelişen sternum yara yeri enfeksiyonlarını öngörmede rutin kan değerlerinden elde edilen inflamatuar parametrelerin yeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KEMAL PARLA
Danışman: Mehmet Tuğrul GÖNCÜ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ Açık kalp operasyonları sonrası mediastinit nadir ancak morbiditesi ve mortalitesi yüksek bir komplikasyondur. Biz çalışmamızda operasyon öncesi ve sonrası baktığımız rutin kan değerlerinden elde edilen parametreleri kullanarak mediastinit riskini öngörebilmeyi amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM 01.01.2015 ve 01.01.2020 tarihleri arasında median sternotomi ile kardiyak cerrahi uygulanan 280 olgu retrospektif olarak tarandı. Bu dönemde 18-80 yaş aralığında median sternotomi uygulanan kardiyak cerrahi sonrası derin sternal enfeksiyon tanısı olan ve tedavi edilen 70 olgu çalışma grubu olarak ( Grup1 ) , rasgele sayılar tablosu esas alınarak seçilen mediastinit tanısı olmayan 210 olgu kontrol grubu olarak ( Grup2 ) çalışmaya alındı. Her iki grup; klinik ve demografik özellikleri, peroperatif değişkenleri, postoperatif takip parametreleri açısından karşılaştırıldı. Tedavi süresine etki eden faktörler analiz edildi. BULGULAR Gruplar arasında cinsiyet, hiperlipidemi, hipertansiyon (HT), sigara içme oranları, ejeksiyon fraksiyonları ve EusroSCORE değerleri açısından istatiksel olarak anlamlı fark yoktu. Diabetes mellitus (DM), kronik obstrüktif akciğer hastalığı(KOAH) ve vücut kitle indeksi (VKI) 30 üzerinde olması gibi ko-morbid ek faktörler Grup 1' hastalarda anlamlı olarak Grup 2 ye oranla daha yüksek bulundu (Sırasıyla P değerleri, P< 0.001, P= 0.021, P=0.039). Total perfüzyon zamanı, yapılan cerrahi operasyon tipleri, inotrop ihtiyaçları ve yoğun bakım yatış süreleri açısından gruplar arasında fark yoktu. Gruplar arasında preoperatif olarak hemogram parametreleri, üre, kreatinin ve C reaktif protein(CRP) gibi biyokimyasal parametreler açısından fark yoktu. Preoperatif nötrofil / lenfosit oranı (NLO) değeri Grup 1 de anlamlı olarak yüksekti (P= 0.044). Postoperatif 1. gün (Po1) alınan kan değerlerinde nötrofil, CRP ve NLO değerleri Grup 1' de anlamlı olarak yüksekti (Sırasıyla p değerleri, P=0.014, P=0.021, P<0.001). Bu dönemde lenfosit değerleri ise Grup 1'de anlamlı olarak düşüktü (P=0.005). Postoperatif 2. gün(Po2) değerlendirilen NLO ve CRP değerleri Grup 1'de anlamlı olarak yüksek saptandı (Sırasıyla p değerleri, P=0.003, P<0.001). Bu dönemde lenfosit değerleri ise Grup 1' de anlamlı olarak düşüktü (P=0.014). Postoperatif dönemde birinci ve ikinci gün elde edilen en yüksek NLO değerinden preoperatif NLO değerinin çıkarılması ile elde edilen DeltaNLO değeri Grup 1' de anlamlı olarak yüksek saptandı (P<0.001). Total perfüzyon zamanı, yapılan cerrahi operasyon tipleri, inotrop ihtiyaçları ve yoğun bakım yatış süreleri açısından gruplar arasında fark yoktu. Toplam kan ürünü kullanım miktarı, 48 saatten fazla entübe kalan hasta oranı ve toplam hastane yatış süreleri Grup 1' de anlamlı olarak yüksek saptandı (Sırasıyla P değerleri, P=0.005, 0.017, <0.001). SONUÇ Açık kalp operasyonları sonrasında sternal enfeksiyon gelişiminde bir çok risk faktörünün bulunduğunu biliyoruz. Sonuçlar değerlendirildiğinde; DM, KOAH, Obezite gibi hastalıkların ve operasyon sonrası uzamış entübasyon, fazla kan ürünü kullanımı, hastane yatış süresinin uzaması gibi durumların sternal enfeksiyon riskini arttırdığı görülmektedir. Ayrıca preoperatif ve postoperatif 1.gün ve 2.gün NLO' nun, postoperatif CRP' nin sternum yara yeri enfeksiyonu gelişen hastalarda anlamlı olarak yüksek olduğu saptanmıştır. Açık kalp operasyonları sonrasında sternal enfeksiyon gelişimi açısından bilinen risk faktörlerinin yanında, NLO' nun da enfeksiyon geşimini öngörmek için kullanılabileceğini düşünmekteyiz. Anahtar kelimeler: mediastinit, cerrahi yara enfeksiyonu, nötrofil/lenfosit oranı