Serum amiloid a'nın idiyopatik pulmoner fibrozis tanılı hastalarda tanısal ve prognostik değeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELMA YALÇIN
Danışman: Melike Bağnu YÜCEEGE
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:GİRİŞ VE AMAÇ: İdiyopatik Pulmoner Fibrozis (İPF), geri dönüŞümsüz solunum fonksiyon kaybı ve interstisyel pnömoninin tipik histolojik, radyolojik paterni ile karakterize, ileri derecede fibrozis ile seyreden, prognozu kötü olan kronik ve ilerleyici bir akciğer hastalığıdır. Sağkalım süresi genellikle tanıdan sonra 3-5 yıl civarıdır. Kötü prognozlu bu hastalıkta erken tanı önemli iken, İPF tanısı genellikle geç konulmaktadır. Bu nedenle İPF'yi öngörmede kullanılabilecek güvenilir bir biyobelirteç ile erken tanı konulmasını; dolayısıyla, tedaviye erken dönemde başlanması sağlanarak, hastalığın morbiditesi azaltılacak, sağ kalım sürecini uzatılabilecektir. Bu hipotezden yola çıkarak planladığımız çalışmamızın amacı; İPF tanılı hastalarda, Serum Amiloid A (SAA)'nın tanısal, prognostik değerini ve biyobelirteç olarak kullanılabilirliğini araştırmaktır. GEREÇ VE YÖNTEMLER: Bu çalışma; prospektif, vaka-kontrol çalışması olarak tasarlanmıştır. Çalışma tek merkezli olarak, T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dışkapı Yıldırım Beyazıt Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi (SUAM) Göğüs Hastalıkları Kliniği'nde yapılmıştır. Çalışmaya 20.04.2020 ile 01.01.2021 arasında kliniğimize başvuran, İPF tanısı almış 15 hasta ve 15 sağlıklı dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastaların demografik bilgileri, Solunum Fonksiyon Testleri (SFT), Karbonmonoksit Difüzyon Kapasitesi (DLCO), 6 Dakika Yürüme Testi (6DKYT) ve laboratuvar değerleri, ĠPF takip dosyalarından edinilmiĢtir. Elde edilen veriler SPSS kullanılarak analiz edilmiştir. Tüm istatistiksel analizlerde p 0,05). Hastaların SAA değerleri ile DLCO değerleri, 6 dk yürüme mesafesi, 6 dk süresi ve 6 dk sonrası desatuüasyon değerleri, GAP indeksi ve mMRC (Medical Resources Council) dispne skorları arasında anlamlı ilişki tespit edilmemiştir (p>0,05). Hastaların SAA değerleri ile C Reaktif Protein (CRP) değerleri arasında anlamlı pozitif ilişki tespit edilmiştir. SAA değerleri ile Yüksek molekül ağırlıklı lipoprotein (HDL) ve diğer kolesterol değerleri arasında anlamlı tespit edilmemiştir. Hastaların SAA değerleri ile tanı süreleri arasında negatif anlamlı iliĢki saptanmıştır.(p 0,05). Fakat ilaç kullanmayan hastaların SAA'nın ortanca değeri, kullananlara göre daha yüksektir. SONUÇ: Çalışmamız, SAA'nın İPF hastalarında anlamlı derecede yüksek olduğunu göstermiş olup, tanıyı öngörmede kullanılabilecek güvenilir bir biyobelirteç olacağını düşündürmektedir. Ayrıca tanı süreleri ile kıyaslandığında, yeni tanılı ve hiç tedavi almamıĢ hastalara kıyasla, tedavi altında olan ve daha uzun süreli tanısı olan hastaların, SAA değerleri daha düşük gelmiş olup, SAA'nın tedavi takibinde de kullanılabileceğini düşündürmüştür. Ancak hastaların solunum fonksiyon testleri ve diğer fonksiyonel parametreleri ile karşılaştırıldığında, prognostik olarak kullanılabilirliğine yönelik anlamlı bir sonuç elde edilememiştir. Gelecekte daha geniş hasta grupları ile yapılacak çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. ANAHTAR KELİMELER: İdiyopatik Pulmoner Fibrozis, Serum Amiloid A Biyobelirteç, C Reaktif Protein