Boraks'ın kolorektal kanser hücre hattı (DLD-1) üzerine etkisinin belirlenmesi ve 5-fluorouracil ile sinerjistik etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖMER FARUK KIRLANGIÇ
Danışman: Taner ÖZGÜRTAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kolorektal kanser, Avrupa'da morbidite ve mortalitenin önde gelen ikinci nedenidir.Kolorektal kanser tedavisinde, mevcut tedavi yöntemleri ile başarı oranları oldukça düşüktür. Kolon kanserinde rutin tedavide kullanılan 5-Fluorouracil'in (5-FU) ancak %30 civarında başarı şansı nedeniyle, alternatif tedavi yöntemlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Son yıllarda doğal bileşiklerin kanser tedavisi üzerinde etkileri yanında konvansiyonel tedavilerle kombine edilmesi ile ilgili araştırmalar artmaktadır. Doğal bileşikler günümüzde kanser tedavisi için oldukça önemli potansiyel kaynaklardır. Bunlar arasında en önemli adaylardan biri de bor ve bileşikleridir. Bu çalışmada amacımız, rutin tedavide kullanılan 5-FU ile bor bileşiği olan boraks'ın (borik asit sodyum tuzu) kolon kanseri üzerine kombine tedavisinin proliferasyon, sitotoksisite ve apoptoz etkisini vitro yöntemlerle araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu tez çalışmasında, insan kolon kanseri hücre hattı olan DLD-1 hücrelerine, boraks ve 5-florourasil'in sitotoksik ve hücre canlılığı üzerine etkileri 3-(4.5-dimethylthiazol-2y])-2,5-diphenyltetrazolium bromide (MTT) yöntemi ile, Boraks ve 5-florourasil'in apoptoz üzerine etkileri Annexin V/Propidium İyodür ile flow sitometrik yöntemi ile araştırılmıştır. Nekroz ve apoptoz sırasında hücrelerin çekirdeklerinde meydana gelen kromatin yoğunlaşmasını, nükleer parçalanmayı, hücre hacminde azalmayı, yüzey veziküllerinin veya membran kabarcıklarının oluşumunu tespit edebilmek için immünofloresans DAPI boyama yöntemi uygulanmıştır. Bulgular: Boraks'ın DLD-1 kolon kanseri hücrelerinin yaklaşık % 50'sini öldüren dozu 500 μM iken 5-FU'nun hücrelerin yaklaşık % 50'sini öldüren dozu 50 μM olduğu saptanmıştır. Kontrol gruplarına oranla Boraks ile muamele edilmiş hücrelerin ilk 24 saat ve 48 sonucunda hücre proliferasyonu azalmış, çekirdek yapılarının küçüldüğü, sitoplâzmalarında azalma olduğu ve apoptotik oranının arttığı saptanmıştır. Boraks ve 5-FU grupları karşılaştırıldığında, her ikisinin sinerjik etkisinin daha etkin olduğu görülmüştür. Sonuç: Çalışmalarımızda Boraks'ın DLD-1 hücre hattı üzerinde, hücre canlılığı ve çoğalmasında kontrol grubuna kıyasla belirgin bir azalma gözlendiği, doz ve zamana bağlı olarak apoptotik etkisinin anlamlı derecede arttığını bulduk (p˂0,05). Anahtar Kelimeler: Bor, Boraks, 5-Fluorouracil, Kolorektal Kanser, Apoptoz