Prediyabetik hastalarda yaşam tarzı değişikliğinin irisin ve asprosin düzeyleri ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKÇEN NAİLER ERTUNA
Danışman: İhsan ATEŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Diyabet; kronik, ömür boyu tıbbi bakım gerektiren, kronik bir sistemik bozukluktur. Dünyada en önemli mortalite ve morbidite nedenleri arasındadır. Prediyabet ise; diyabet tanı kriterlerini karşılamayan ancak plazma glukoz düzeyleri normalden yüksek olan değerler olarak tanımlanır. Ömür boyu gözlemlenen prediyabetli kişilerin yaklaşık %70'i ömürlerinin ileriki dönemlerinde diyabet hastalığı geliştirmektedir. Prediyabet gelişimini önlemek veya tedavi etmek diyabet ve komplikasyonlarını tedavi etmekten çok daha maliyet-etkin bir durumdur. Prediyabetin en önemli tedavi yöntemi ise yaşam tarzı değişikliğinin hastaya anlatılması ve önerilmesidir. 2012 yılında bulunan yağ ve kas dokudan salındığı keşfedilen irisin molekülü ile 2016 yılında yağ dokudan salındığı keşfedilen asprosin molekülünün diyabet ve prediyabet ile ilişkili olduğuna dair çalışmalar mevcuttur. Biz de çalışmamızda prediyabetik hastaları hem sağlıklı bireyler ile kıyaslayarak hem de bu hastalara bilinen en etkin tedavi yöntemi olan yaşam tarzı değişikliği önerilerinde bulunup sonrasında takipleri ile kıyaslayarak bu moleküllerin prediyabet fizyopatolojisinde yeri olup olmadığının araştırılmasını hedefledik. Çalışmamıza 1 Nisan 2021 -15 Aralık 2021 tarihleri arasında Ankara Şehir Hastanesi polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arası gönüllüler kabul edilmiştir. Hasta grubumuza 75 gr OGTT testi sonucunda prediyabet saptanan (APG: 100-125 mg/dL, PG 2. Saat: 140-199 mg/dL) ve ek hastalığı, komorbiditesi olmayan 60 gönüllü hasta, kontrol grubuna ise APG 56ng/mL için %98,3 duyarlılık, %65 özgüllük, irisin ≤120,2 pg/mL için %93,3 duyarlılık, %65 özgüllük saptandı. Çalışmada prediyabet öngörmede en üstün test HbA1c saptandı. İrisin insülin ve HOMA indeksi ile, asprosinin ise glukoz, insülin ve HOMA İndeksi ile benzer tanısal performansa sahip bulundu. Çalışmamızda irisin ve asprosin moleküllerinin prediyabet yolağında yeri var mıdır sorusuna cevap aradık. Çalışma sonucunda irisin ve asprosin moleküllerinin prediyabet yolağında yeri olduğu gösterildi ve bu moleküllerin HOMA indeksi ve insüline benzer bir tanısal performansla günlük pratiğimizde kullanılabileceği gösterilmiştir. Ancak bu mekanizmaların patofizyolojik detaylarının araştırılması için moleküler düzeyde detaylı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Anahtar Kelimeler: prediyabet, irisin, asprosin, egzersiz, beslenme