Diplejik serebral palsi tanılı çocuklarda botulinum toksin uygulamasının selektif motor kontrol ve ağrı üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL GAZİOSMANPAŞA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OZAN BAŞ
Danışman: Ebru YILMAZ YALÇINKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmamızın amacı; diplejik spastik Serebral Palsi (SP) tanılı olgularda, spastik kaslara uygulanan Botulinum Nörotoksin-A (BoNT-A) enjeksiyonunun ağrı duyusu ve Selektif Motor Kontrol (SMK) üzerine etkilerini araştırmaktır. Gereç ve yöntem: Bu çalışma tek kör kontrollü prospektif bir çalışma olarak planlanmıştır. SBÜ Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi FTR kliniği, Pediatrik Rehabilitasyon Polikliniği'ne başvuran, BoNT-A enjeksiyonu yapılması planlanan spastik diplejik SP tanılı, dahil edilme kriterlerine uygun 43 hasta çalışmaya alındı. Tüm ebeveynlerden bilgilendirilmiş onam formu alınmıştır. Polikliniğimize başvuran 4-12 yaş arası SP tanılı ve BoNT-A enjeksiyonu endikasyonu konulmuş olgular; Modifiye Ashworth Skalası (MAS), Modifiye Tardiue Skalası (MTS), Visuel Analog Skala (VAS), Pediatrik Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçütü, Çocuklar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği (ÇİYKÖ), Alt Ekstremite Selektif Kontrol Değerlendirme Skalası (SCALE), Boyd ve Graham'ın Selektif Motor Kontrol Testi (SMK Testi), Üst Ekstremite Selektif Kontrol Skalası (SCUES), Çocuk ve Adölesan Katılım Ölçeği (CASP) ile değerlendirildi. BoNT-A enjeksiyonu listesinin başındaki hastalar çalışma grubunu (Grup 1) oluşturdu ve enjeksiyon uygulamasının ardından rehabilitasyon programına alındı. Listenin sonundan itibaren ise hastalar kontrol grubunu (Grup 2) oluşturdu ve rehabilitasyon programına alındı. Her iki gruba da yürüme-denge, eklem hareket açıklığı, germe, güçlendirme egzersizlerini içeren günde 1 saat, haftada 5 gün uygulanan program toplam 30 seans verildi. 6 hafta sonra kontrole çağırılan hastalarda tekrar değerlendirme yapıldı ve sonuçlar karşılaştırıldı. Bulgular: Tüm hastaların yaş ortalaması 6,18 ± 1,90 yıl olup, 18'i (%45) erkek, 22'si (%55) kız hastadır. İki grup arasında demografik özellikler açısından istatiksel anlamlı fark yoktu (p>0,05). Her iki grupta SMK ve SCALE testlerinde istatistiksel anlamlı iyileşme olurken; Grup 1'de Grup 2 ye göre anlamlı olarak iyileşme daha fazlaydı (p 0,05). Alt ekstremite MAS ve ayak bileği MTS skorlarında her iki grupta da istatistiksel anlamlı iyileşme görülürken; Grup 1 lehine anlamlı iyileşme bulundu (p 0,05). Sonuç: Çalışmamız diplejik SP'li hastalarda konvansiyonel tedaviye ek olarak BoNT-A uygulamasının katılım, bağımsızlık, yaşam kalitesi ve alt ekstremitede spastisite ile SMK üzerinde anlamlı iyileşmeler sağladığını göstermektedir. Anahtar kelimeler: serebral palsi, selektif motor kontrol, ağrı, botulinum nörotoksin enjeksiyonu, spastisite