Erken ve geç preeklampsi olgularında maternal serum endokan düzeyinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKÇE NAZ KÜÇÜKBAŞ
Danışman: Dilek ŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Tüm gebeliklerin yaklaşık %10'una eşlik eden hipertansif hastalıklar, maternal ve perinatal morbidite ile mortalitenin en önemli sebeplerindendir. Preeklampsi tanı aldığı haftaya (34 haftanın altı ve 34 hafta ile üstü) ve patogenezine göre erken başlangıçlı ve geç başlangıçlı preeklampsi olarak ikiye ayrılmaktadır. Erken başlangıçlı preeklampside plasental patoloji daha belirgindir ve intrauterin gelişme geriliği daha sık görülür. Erken başlangıçlı preeklampside ciddi maternal komplikasyon ve fetal kayıp riski daha yüksektir. Defektif trofoblastik invazyon nedeniyle oluşan iskemik ortam, plasental faktörlerin salınmasına yol açarak endotelyal hücre hasarı ve disfonksiyonuna neden olur. Buna bağlı olarak, preeklampsinin klinik bulguları olan ödem, proteinüri ve hipertansiyon oluşur. Endokan (ESM-1), endotelyal disfonksiyon ve inflamasyon ile ilişkili olduğu gösterilen bir serum proteoglikanıdır. Literatür incelendiğinde, serum endokan düzeyinin preeklamptik hastalarda sağlıklı gebelerden farklı olduğuna dair az sayıda çalışma vardır ve bu konuda fikir birliği yoktur. Çalışmamız, erken ve geç başlangıçlı preeklamptik gebelerin endokan düzeylerini, sağlıklı gebeliklerle kıyaslamak amacıyla tasarlanmış bir vaka kontrol çalışmasıdır. Gereç ve Yöntem:Çalışma 37'si sağlıklı, 41'i preeklamptik (25 erken başlangıçlı preeklampsi, 16 geç başlangıçlı preeklampsi) olmak üzere 78 gebeyi kapsamaktadır. Maternal serum numunelerinde, ELISA yöntemi kullanılarak endokan düzeyleri tespit edilmiştir. Bulgular: Endokan düzeyi, erken ve geç preeklampsi grupları arasında ve kontrol grubu ile karşılaştırılmıştır. Preeklampsi grubunun endokan düzeyi ile kontrol grubu endokan düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur (p>0,05). Erken ve geç başlangıçlı preeklampsi gruplarının serum endokan düzeyleri birbirleriyle karşılaştırıldığında istatistiksel olarak fark saptanmamıştır (p>0,05). Erken başlangıçlı preeklampsi grubu ile erken hafta gebelik kontrol grubunun endokan düzeyleri arasında fark yoktur (p>0,05), geç başlangıçlı preeklampsi grubu ile geç hafta gebelik kontrol grubunun endokan düzeyleri arasında da fark yoktur (p>0,05). Sonuç: Preeklampsi grubu ve kontrol grubu serum endokan düzeyleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur. Erken ve geç başlangıçlı preeklampsi grupları karşılaştırıldığında ve bu gruplar (erken ve geç başlangıçlı preeklampsi) ayrı ayrı kendi kontrol grupları ile karşılaştırıldığında maternal serum endokan düzeylerinde anlamlı farklılık yoktur. Bundan sonra yapılacak daha kapsamlı çalışmalarda, erken haftada (11-14. hafta) maternal serum örnekleri alınarak, ileride erken ve geç preeklampsi tanısı alan gebeler ile sağlıklı gebeler belirlenip, endokan düzeyleri karşılaştırılabilir. Anlamlı fark olması halinde endokan, preeklampsi riski yüksek olan hastaların taramasında kullanılabilir. Anahtar kelimeler: Erken başlangıçlı preeklampsi, geç başlangıçlı preeklampsi, endokan, ESM-1