Yoğun bakım hastalarından izole edilen çoklu ilaca dirençli pseudomonas aeruginosa izolatlarında amikasin, tigesiklin ve meropenemin seftolozan/tazobaktam ile kombinasyonlarının in vitro etkinliğinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, TEMEL TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA YARTAŞI
Danışman: Bedia DİNÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Pseudomonas aeruginosa (P. aeruginosa), sağlıklı bireylerde nadiren enfeksiyon yapmakta ancak kistik fibrozisli hastalar ve bağışıklığı baskılanmış bireylerde yüksek morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. Bu bakteri birçok ilaç grubuna doğal olarak dirençlidir ve tedavi esnasında tüm etkili antibiyotiklere direnç kazanabilir. Çoklu ilaca dirençli olan bu izolatların tedavisinde, tedavi başarısının artırılması, direnç gelişiminin önlenmesi veya azaltılması amacıyla kombine antibiyotik kullanımı önerilmektedir. Seftolozan/tazobaktam (C/T) ise yeni geliştirilen bir sefalosporin/beta laktamaz inhibitör kombinasyonudur ve P. aeruginosa'da betalaktam direnci mekanizmalarına karşı nispeten dayanıklı olduğundan in-vitro etkisi oldukça yüksektir. Bu çalışmada, yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) yatan hastalardan izole edilen P. aeruginosa izolatlarında, C/T'nin; tigesiklin (TGC), meropenem (MEM) ve amikasin (AK) ile yapılan ikili kombinasyonlarının in vitro etkileşimleri E-test yöntemiyle araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda Haziran 2021- Ekim 2021 tarihleri arasında Ankara Şehir Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji Laboratuvarına, YBÜ'lerde yatan hastalardan gelen klinik örneklerden (kan, idrar, balgam, derin trakeal aspirat, bronkoalveolar lavaj, yara, plevra, safra sıvısı ve kateter) izole edilen P. aeruginosa izolatları incelenmiştir. Çalışmaya farklı hastaların ilk kültürlerinden izole edilen ve en az üç antibiyotik sınıfına direnç gösteren 50 adet P. aeruginosa izolatı dahil edilmiştir. İzolatların tanımlanmasında VITEK MS (bioMérieux, Fransa), duyarlık profillerinin belirlenmesinde ise VITEK 2 (bioMérieux, Fransa) otomatize sistemi kullanılmıştır. Antibiyotik kombinasyonlarının etkileşimlerinin in vitro olarak belirlenmesinde E-test yöntemi ile fraksiyonel inhibitör konsantrasyon (FİK) indeksi kullanılmıştır (Şekil 1). Elde edilen Σ FİK indeksi verilerine göre; ≤ 0.5 ise sinerji, > 0.5 ve ≤ 1 arası aditif, > 1 ve <4 arası indiferan ve ≥ 4 ise antagonist etkileşim olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: P. aeruginosa klinik izolatlarında EUCAST tarafından önerilen antimikrobik ilaç gruplarından seftazidime, piperasilin ve piperasilin/tazobaktama %100; aztreonama, imipeneme ve meropeneme %98; siprofloksasine %72, tobramisine %44, amikasine %40 ve kolistine %4 oranında direnç saptanmıştır. Antibiyotik kombinasyonlarının FİK indeksi sonuçlarına göre en yüksek sinerjik etkileşim %42 oranla C/T-AK kombinasyonunda gözlenmiştir. C/T-TGC kombinasyonunda ise %32 oranında sinerji saptanırken, en düşük sinerjik etkileşim %8 oranında C/T-MEM kombinasyonunda gözlenmiştir. Sonuç: Sonuç olarak yeni geliştirilen bir beta laktam/beta laktamaz inhibitörü olan seftolozan/tazobaktamın, P. aeruginosa tedavisinde potansiyel etkin bir ajan olarak özellikle amikasin ile kombine halde sinerjik etkileşim oluşturabildiği görülmüştür. Çalışmadan elde edilen verilerin klinisyenlere çoklu ilaca dirençli P. aeruginosa tedavisinde kılavuz olabileceği düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: P. aeruginosa, seftolozan/tazobaktam, çoklu ilaca direnç, antibiyotik kombinasyonu, E-test, sinerji