Huzursuz bacaklar sendromu hastalarında retinal sinir lifi kalınlığının optik koherens tomografi ile değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET BATUHAN DEMİRAL
Danışman: Aysel TEKEŞİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Huzursuz bacaklar sendromu (HBS), bacaklarda rahatsız edici, kontrol edilemeyen hareket ettirme dürtüsüyle karakterize, uykuyla ilişkili bir hastalıktır. Literatürde patofizyolojisinde dopaminerjik disfonksiyon ve demir eksikliği ile ilişkilendirilmiştir. Retinal katmanlarda dopaminerjik nöronlar bulunmaktadır ve literatürde bu nöronların kaybının optik koherens tomografi (OCT) ile gösterildiği az sayıda çalışma mevcuttur. Biz de patofizyolojisinde dopaminerjik disfonksiyonun olduğu HBS'de retinal morfoloji değişimini prospektif olarak OCT ile incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya İstanbul Eğitim Araştırma Hastanesi Nöroloji kliniğinde huzursuz bacaklar sendromu tanısını yeni alan 30 hasta ve benzer yaş ve cinsiyet grubundaki 30 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Hastalarda ilk tanı sırasında ve takip eden 6. Ayında Fourier Domain-OCT ile peripapiller retinal sinir lifi tabakası (RNFL), makular, koroidal katmanların kalınlığı ölçülerek kaydedildi. Hasta ile kontrol grubu arasındaki farklılıklar ile 6 aylık takiplerdeki retinal morfolojik değişiklikler karşılaştırıldı ve klinik korelasyonları araştırıldı. Bulgular: Hastaların 17'si kadın 13'ü erkek, kontrol grubunda da aynı şekilde 17'si kadın 13'ü erkekti (p=1,000). Hasta grubun yaş ortalaması 38,8 ± 11,3 yıl, kontrol grubunun yaş ortalaması 37,7 ± 8,4 yıldı (p=0,657). Her iki grup arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı fark yoktu (p>0,05). Hasta grubunun ilk başvuru ve 6.ay OCT tetkikleriyle kontrol grubu arasındaki TSNIT analizinde ortalama üst kadran kalınlıkları hasta grupta daha sıklıkla incelmiş bulundu (p 0,05). Hasta grubun 6 aylık izlemi sonrasında yenilenen OCT sonuçlarına göre ise sol göz ortalama üst ve alt kadranlarda, özellikle de nazal üst ile alt kadranlar ve inferior nazal kadranlarda anlamlı incelme saptandı (p<0,05). Hastaların ilk başvurusunda kaydedilen HBS şiddet skalasıyla RNFL parametreleri arasında her iki gözde üst ve alt ortalama kalınlıklarında, üst, alt ve nazal kadranlarda ters yönlü korelasyon saptandı (p<0,05). Sonuç: Çalışmamızda HBS hastalarında OCT ile bazı kadranlarında sağlıklı kontrollere göre daha sıklıkla RNFL incelmesi saptanmıştır. Tekrarlayan OCT incelemeleri sonucunda da HBS hastalarında farklı kadranlarda anlamlı RNFL incelmeleri saptanmıştır. Bu sonuçlar HBS hastalarında nörodejenerasyon sürecinin izlenmesi açısından OCT ile önemli veriler elde edilebileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Huzursuz bacaklar sendromu, optik koherens tomografi, retinal sinir lifi tabakası