Hbsag pozitifliği saptanan kişilerin çocuklarının, eşlerinin ve diğer akrabalarının HBV ile karşılaşma durumlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR BOZYAKA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EMİNE AYDIN SİLCAN
Danışman: Selma TOSUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gereç-Yöntem: Çalışmanın evrenini SBÜ İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hepatit Polikliniği'nde izlenmekte olan 300 HBsAg pozitif hasta oluşturmuş , bu kişilere Ekim 2016-Mart 2017 tarihleri arasında yüzyüze görüşerek veya telefon ile arayarak anket uygulanmıştır. Gönüllü olan 300 hasta ile bu anket çalışması yapılmış , anket sonunda hastalara hepatit B ile ilgili bilgiler hem sözel olarak anlatılmış hem de yazılı olarak bilgilendirme broşürü verilmiştir. Elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences 18 version) programı kullanılarak değerlendirilmiştir.İstatistiksel analizde ki kare testi kullanılmış , p<0,05 düzeyi istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya alınan vakalar incelendiğinde %42'sinin rutin tetkik sırasında , %23,3'ünün kan bağışı sırasında yapılan tetkik sırasında tanı aldığı öğrenilmiş olup sadece %8'inin ailesinde HBsAg pozitif bir kişi olması nedeniyle yapılan tetkik sonucunda tanı aldığı anlaşılmıştır. Çalışma grubundaki vakaların %85,3'ü eşlerine , %79,8'i tüm çocuklarına , %3,1'i bazı çocuklarına , %42,3'ü annesine , %31,3'ü babasına, %54,4'ü kardeşlerine ''HBV ile tetkik yaptırdınız mı?'' sorusuna ''evet'' cevabını vermiştir.Vakaların eşlerinin yapılan ilk tetkiklerinde sadece %1,7'si antiHBs pozitif iken , daha sonra yapılan tetkiklerinde %61,6'sının antiHBs pozitif olduğu anlaşılmıştır. Vakaların yaşları arttıkça aile bireylerine HBV tetkiki yaptırma ve durumları hakkında farkındalıklarının azalmakta olduğu, eğitim durumları arttıkça ve ailede başka bir HBsAg pozitif kişi olması durumunda ise anne,baba ve kardeşe tetkik yaptırma durumlarının arttığı anlaşılmıştır.Eğitim durumu,meslekleri,ailede başka HBsAg pozitif kişi olması gibi durumların eş ve çocuklarına hepatit tetkiki yaptırma ve aşılatma durumunu etkilemediği; kişilerin bu faktörlerden bağımsız olarak hem çocuklarına hem de eşlerine tetkik ve aşı yaptırma konusuna daha fazla özen gösterdikleri anlaşılmıştır. Bekar olan vakaların anne, baba ve kardeşlerine tetkik yaptırma oranları daha yüksek bulunmuş ve muhtemelen bu aile bireyleriyle aynı evde yaşadıkları için bu oranın daha yüksek olduğu düşünülmüştür. Vakaların çocuk ve eşlerinin HBV durumlarını önemsediği, tetkik yaptırdığı ve aşılattığı anlaşılmış olup anne,baba ve kardeşlerinin durumları hakkında pek fazla ilgili olmadığı ve HBV ile ilgili durumlarını bilmediği anlaşılmıştır. Sonuç: Bu bulgularla HBsAg pozitif kişilerin çocuklarına ve eşlerine genel olarak tetkik yaptırdığı ve aşılattığı anlaşılmış olup anne, baba ve kardeşlerinin durumları hakkında pek ilgili olmadıkları ve bilgi sahibi olmadıkları anlaşılmıştır. Hepatit B virüsünün geçiş yolları gözönüne alındığında HBsAg pozitif kişilerin birinci derece akrabaları başta olmak üzere tüm aile bireylerinin HBV açısından riskli olması nedeniyle bu kişilere de HBV ile ilgili tetkik yapılması, olası yeni olguların erken tanı ve tedavisinin sağlanması, seronegatif olanların aşılanarak korunması büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle gerek kendisinde gerekse ailesinde HBsAg pozitifliği olan kişilere konunun öneminin ısrarla vurgulanmasının ve farkındalıklarının arttırılmasının gerektiğini düşünmekteyiz.