Fazla kilolu üniversite öğrencilerine çevrimiçi transteoretik model temelli verilen sağlık eğitiminin beslenme ve fiziksel aktivite değişim süreçlerine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HALK SAĞLIĞI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CANSU YAŞAR

Danışman: Şeyma Zehra ALTUNKÜREK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmada, fazla kilolu üniversite öğrencilerine çevrimiçi Transteoretik Model (TTM) temelli verilen sağlık eğitiminin beslenme ve fiziksel aktivite değişim süreçlerine etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma randomize kontrollü deneysel tasarımda yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Haziran 2021-Ocak 2022 tarihleri arasında, dahil edilme kriterlerini karşılayan, 27 deney ve 27 kontrol grubu olmak üzere toplam 54 öğrenci oluşturmuştur. Öğrenciler, TTM'e göre beslenme ve egzersiz değişim aşamaları gruplarına ayrılmıştır. Deney grubundaki öğrencilere birebir, TTM değişim aşamalarına uygun sağlık eğitimi çevrimiçi yöntemle verilmiştir. Araştırmada veriler, Sosyodemografik Form, TTM'e Göre Beslenme ve Egzersiz Aşama Belirleme Formu, Beslenme Değişim Süreçleri Ölçeği (BDSÖ) ve Egzersiz Değişim Süreçleri Ölçeği (EDSÖ) kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde Ki kare testi, bağımlı ve bağımsız gruplar için t testi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p 0,05). Deney grubundaki öğrencilerin, izlemlere göre beslenme ve egzersiz değişim aşamaları oranları karşılaştırıldığında müdahale öncesi; düşünme aşamasında %14,8, hazırlık aşamasında %70,4, hareket aşamasında %7,4 ve sürdürme aşamasında %7,4 olan öğrencilerin oranı, müdahale sonrası; düşünme aşamasında %0, hazırlık aşamasında %14,8, hareket aşamasında %74,1 ve sürdürme aşamasında %11,1 şeklide değişmiştir ve istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p 0,05). Sonuç: Bu araştırma sonucunda, verilen TTM temelli sağlık eğitiminin, fazla kilolu öğrencilerin sağlıklı beslenme ve yeterli fiziksel aktivite yapmaya yönelik davranışlarının değişim süreçlerinde etkili ve başarılı olduğu belirlenmiştir. TTM temelli sağlık eğitimlerinin, hemşirelik çalışmalarında kullanması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Beslenme, Egzersiz, Fiziksel Aktivite, Hemşirelik, Transteoretik Model