Obstrüktif uyku apne sendromu cerrahisi yapılan hastalarda ortonazal, retronazal koku ve tat duyusunun uzun dönem sonuçları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, KULAK BURUN BOĞAZ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İREM DAMLA GÜVER ÇALAPKULU
Danışman: Süleyman BOYNUEĞRİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Obstrüktif uyku apne sendromu cerrahisi yapılan hastalarla, cerrahi yapılmamış ve pap tedavisi almamış yeni tanı OSAS hastaları arasında ortonazal retronazal koku ve tat sonuçlarını incelemek hedeflenmiştir. Cerrahi üzerinden geçen sürenin, cerrahi çeşidinin, apne hipopne skorlarının retronazal, ortonazal koku ve tat duyusu üzerine etkisini göstermek amaçlanmıştır Gereç Yöntem: Çalışma Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Kulak Burun Boğaz Kliniğine başvuran ve OSAS tanısı alan hastalar üzerinde yürütülmüştür. Prospektif bir araştırmadır. Çalışmada 24 kontrol grubu(15 erkek 9 kadın) 25 cerrahi yapılan grup (18 erkek 7 kadın) olmak üzere toplam 49 hasta dahil edilmiştir. Bu hastalara cerrahi olarak anterior palatoplasti ve ekspansiyon sfinkter faringoplasti (5 hasta) anterior palatoplasti + ekspansiyon sfinkter faringoplasti+ dil kökü koblasyonu (9 hasta) , anterior palatoplasti + lateral faringoplasti+ dil kökü koblasyonu (3 hasta), diğer (8 hasta) uygulanmıştır. Hastalar operasyonlarının üzerinden en az 1 sene geçmiş olmak üzere çalışmaya dahil edilmişlerdir. Bu hastalara Connecticut Butanol eşik ve tanımlama testi, retronazal (powder) koku testi ve tat şeridi(taste strips) testi uygulanmıştır. Bulgular: Cerrahi yapılan grubun yaş ortalaması 50,16±9,23(51) kontrol grubunun 46,58±10,78(46,5) bulunmuştur. Cerrahi yapılan grupta AHİ skorları 18,08±9,96(19,6) kontrol grubunda ise 21,59±20,40(15,4) dır. Retronazal skorlar sırasıyla 13,08±4,12(13) ve 11,88±5,50(11,5) dir. Ortonazal koku skorları ise 4,57±1,23(4,5) ve 4,30±1,08(4,38) dir. Tat toplam skorları 9,96±1,74(10) ve 9,75±2,71(10) dir. Bu sonuçlarla yaş, AHİ, retronazal koku skorları, ortonazal toplam koku skoru ve tat skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklar elde edilmemiştir (p>0,05). Retronazal skorlar ile tanımlama skorları arasında hesaplanan 0,735 korelasyon katsayısı ile istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönlü ve yüksek düzeyli bir ilişki gözlenmiştir (p<0,05). Retronazal skorlar ile ortonazal skorlar arasında hesaplanan 0,706 korelasyon katsayısı ile istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönlü ve yüksek düzeyli bir ilişki belirlenmiştir (p<0,05). Sonuç: Obstrüktif uyku apne sendromu cerrahisi yapılan hastalarda cerrahiye bağlı olarak ortonazal, retronazal koku ve tat duyusu uzun dönemde etkilenmemektedir. Anahtar Kelimeler: OSAS, Koku, Retronazal Test, Tat