Perifer arter hastalarında HS-CRP/albümin oranının perkütan tedavinin başarısını ve tedavi sonrası hastalığın prognozunu öngörebilme gücü
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL KOŞUYOLU YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KIVANÇ EREN
Danışman: Elnur ALİZADE
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Perifer arter hastalığı (PAH) çoğunlukla aterosklerotik zeminde gelişen, insidansı yaşla birlikte artan ve dünyada hayat kalitesini azaltan önemli bir mortalite ve morbidite sebebidir. PAH da endovasküler tedavinin son yıllarda önemi sıklıkla artmakta olup daha önceden ampütasyon ya da kronik ekstremite iskemisi (CLI) gibi hayat kalitesini düşüren sonuçların azaldığı gözükmektedir. Medikal tedavinin ya da cerrahi revaskülerizasyonun, endovasküler tedaviye göre nispeten durağan kalması, endovasküler tedavinin önemini gitgide arttırmaktadır. Nispeten yeni gelişen bu tedavi yönteminin uzun dönem sonuçları değişken olmakla beraber literatüre de yeterli veri bulunmamaktadır. Restenozun, endovasküler tedavi alan hastalarda sık görüldüğü bilinmektedir fakat restenoz belirteçleri yeni çalışmalar ile şekil almaktadır. PAH, ateroskleroz zemininde gelişen ve diğer aterosklerotik hastalıklar ile ortak risk faktörleri olduğu bilinmektedir. Koroner arter hastalığı (KAH) ya da iskemik serebrovasküler hastalıklar gibi diğer aterosklerotik zeminde gelişen hastalıklar gibi, PAH patogenezinde inflamasyon rol almaktadır. C- reaktif proteini (CRP) inflamasyonda yükselen özgül olmayan bir biyomarker olarak bilinmektedir. Albümin ise anti-inflamatuar özellikleri olan ve inflamatuar süreçlerde seviyesi düşen bir serum proteini olarak bilinmektedir. Yaptığımız bu çalışmada CRP/albümin oranının, PAH da endovasküler tedavinin revaskulerizasyon başarısı ile ilişkisini ve restenoz ile olan ilişkisi araştırıp bir restenoz belirteci olarak klinik kullanımını değerlendirmeyi hedefledik. Gereç ve Yöntem: 2016 ile 2020 yılları arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesinde, alt ekstremite PAH nedeni ile endovasküler revaskülerizasyon tedavisi olan hastalar tarandı. Bu tarihler arasında takipte olan ya da takibe alınan 404 hasta 48 aylık takip sureci retrospektif olarak incelendi. Hastalar TASC II sınıflamasına göre sınıflandırılıp çeşitli demografik ve klinik özellikleri araştırıldı. Hastaların endovasküler tedaviye yönelik detayları incelendi. Takip suresi boyunca revaskülerize olup tekrar restenoz gelişen hastalar not edildi. Bulgular: 404 hastada 48 aylık takip suresi boyunca 188 (%46.5) hastada restenoz gelişmiştir. Maksimal seçili rank istatistik analizine göre CRP/albümin cutpoint 0.790 değerine göre hastalar iki gruba ayrıldı. CRP/albümin yüksek olan grupta restenoz oranı %81.5 (n:88) iken, CRP/albümin oranı düşük olan grupta bu oran %33.8 (n:100) olarak saptandı. CRP/albümin yüksek grubunda hipertansiyon, LDL seviyesi, diyabet, KAH, geçirilmiş inme, atrial fibrilasyon, sigara kullanımı, yaş ve erkek cinsiyet oranların daha yüksekti (hepsi için p<0.001). Çoklu değişkenli analizde, CRP/albümin yüksek olan gurupta sadece; hipertansiyon, KAH, CRP/albümin, TASC C lezyonun varlığı, TASC D lezyonun varlığı istatistiksel olarak anlamlı restenoz belirteci olduğu saptanmıştır (sırası ile p=0.004, p=0.002, p=0.002, p<0.001, p<0.001). Sonuç: Çalışmamız CRP/albümin oranının 0.790 değerinden yüksek olması, PAH da endovasküler tedavi alan hastalarda restenoz gelişimi için bağımsız bir belirteç olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelime: Perifer arter hastalığı, restenoz, CRP/albümin, Endovasküler revaskulerizasyon.