Romatizmal hastalık nedeniyle DMARD kullanan hastaların COVID-19 pandemisi dönemindeki sağlık durumları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL FATİH SULTAN MEHMET SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KEMAL SARI
Danışman: Feyza ÜNLÜ ÖZKAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç:Bu çalışmada romatizmal hastalıkları nedeniyle DMARD kullanan hastaların COVID-19 pandemisi döneminde sağlık durumlarını, romatizmal hastalıkları ve DMARD kullanımları açısından deneyimlerini ve COVID-19'a yakalanma/ağır geçirme durumlarını araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Romatizmal hastalığı için takip edilen, 18 yaşından büyük, tedavide DMARD kullanan ve katılmaya gönüllü olan hastalarçalışmaya dahil edildi. Hastalarındemografik verileri,sağlık durumlarının değerlendirilmesi sistemik hastalıkları, bu nedenle kullandıkları ilaçlar, romatizmal hastalık grubu (RA, AS, PsA) ve tedavisi (csDMARD, b/tsDMARD, kombine DMARD)ve pandemi döneminde tedavi ve şikayetlerindeki değişikliklerin sorgulandığı bir takip formu dolduruldu. Elde edilen veriler COVID-19'a yakalanma/yakalanmama ve COVID-19 hastalık şiddeti (hafif/ağır) açısından karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 156 (95 kadın, 61 erkek) hastanın yaş ortalaması 43,4'tü. Hastaların %25'i randevularına düzenli gelirken, %67'si tedavisinde değişiklik yapmamıştı. COVID-19'a yakalanan 24 (%15) hastadan 8'inde ağır hastalık bulguları görülürken, 16'sı hafif bulgularla COVID-19'u geçirdi. Yaş, cinsiyet, VKİ, meslek, romatizmal hastalık grubu ve DMARD grupları ile COVID-19'a yakalanma/ağır geçirme durumları arasında ilişki saptanmadı. Sigara içenlerde COVID-19'a yakalanma oranı, içmeyenlere göre anlamlı olarak daha düşüktü. Bir kronik respiratuvar hastalığa sahip olma veya birden fazla komorbid hastalığa sahip olma ile COVID-19'u ağır geçirme arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlıydı. Romatizmal hastalık aktivitesi orta/yüksek olanlarda, hastalık aktivitesi düşük/remisyonda olanlara göre COVID-19'a yakalanma oranı anlamlı olarak daha yüksekti. Hastaların pandemi öncesine göre pandemi döneminde hastalık aktivitesinde anlamlı bir artış görüldü. Bu süreçte romatizmal hastalığının tedavisinde değişiklik yapma ile hastalık aktivitesinde artış durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu. Sonuç: COVID-19 ilişkili sonuçlar açısından romatizmal hastalıklar arasında ve DMARD'lar arasında fark yoktur. Komorbid hastalıkları olanlarda COVID-19'u ağır geçirme riski ve hastalık aktivitesi orta-yüksek olanlarda COVID-19'a yakalanma riski artmıştır. Pandemi sürecinde rutin takibe ve ilaç tedavisine uyumun azalması, romatizmal hastalık aktivitesinde artış riskini arttırmaktadır.