KOAH'lı bireylerde core stabilizasyon ve inspiratuar kas eğitiminin diyafram aktivasyonu, inspiratuar kas kuvveti, fonksiyonel kapasite, solunum fonksiyonları, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesine etkisinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA NUR FINDIK
Danışman: Mustafa Ertuğrul YAŞA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma, KOAH'lı bireylerde inspiratuar kas eğitimine (İKE) eklenen core stabilizasyon egzersizlerinin diyafram aktivasyonu, solunum kas kuvveti, solunum fonksiyonları, fonksiyonel kapasite, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: GOLD kriterlerine göre KOAH tanısı alan 38 hasta, İKE grubu (n=19, 17erkek/2kadın; ortalama yaş=64,63±8,93 yıl) İKE'ye core stabilizasyon egzersizleri eklenen İKE-C grubu (n=19, 16erkek/3kadın; ortalama yaş=67,32±6,76 yıl) olarak randomize iki gruba ayrıldı. Solunum kas kuvveti maksimum inspiratuar ve ekspiratuar basınç (MİP/MEP), solunum kas aktivasyonu yüzeyel elektromyografi (sEMG), solunum fonksiyonları solunum fonksiyon testi (SFT) ile, fonksiyonel kapasite, 6 dakika yürüme testi (6DYT) ve 1 dakikalık otur-kalk testi ile, dispne şiddeti modifiye Medical Research Council (mMRC) ölçeği ile, gövde enduransı McGill testleri ile, fiziksel aktivite International Physical Activity Questionnaire (IPAQ) kısa formu ile ve yaşam kalitesi Saint George Solunum Anketi (SGRQ) ile değerlendirildi. Tüm değerlendirmeler tedavi öncesi ve 8 haftalık tedavi sonrası olmak üzere 2 kere yapıldı. Bulgular: MEP, zorlu ekspiratuar hacim (FEV₁), zorlu vital kapasite (FVC), maksimum istemli ventilasyon (MVV) ve McGill gövde fleksör ve ekstansör testi değerlerinde İKE grubunda anlamlı artış gözlenmezken İKE-C grubunda anlamlı artış elde edildi (p 0,05). Sonuç: Bu çalışma, İKE protokolüne ek olarak uygulanan core stabilizasyon egzersizlerinin, KOAH'lı bireylerde solunum kas kuvvetini, fonksiyonel kapasiteyi ve postüral dayanıklılığı anlamlı ölçüde artırdığını göstermektedir. Kombine yaklaşım, solunum kaslarının daha verimli kullanılmasını, fiziksel aktivite düzeyinin yükselmesini ve günlük yaşamda karşılaşılan semptomlarla başa çıkma becerilerinin gelişmesini sağlayarak yaşam kalitesini olumlu yönde etkilemiştir. Elde edilen bulgular, KOAH yönetiminde solunumsal ve postüral hedefleri bütünleştiren çok boyutlu müdahale programlarının klinik uygulamalar ve gelecekteki araştırmalar için etkili ve yol gösterici bir tedavi stratejisi olabileceğini ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Core Stabilizasyon, KOAH, Solunum Kas Eğitimi