Hastane öncesinde pediatrik hava yolu yönetiminde gum elastik buji ve macintosh laringoskopun karşılaştırılması; bir maket çalışması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KOCAELİ DERİNCE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YAVUZ BİRİNCİ
Danışman: Hüseyin Cahit HALHALLI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Zor hava yolu, pediatrik hastalarda beyin hasarı, kardiak arrest ve ölümün çok önemli bir sebebidir. Gum elastik buji (GEB), erişkin hava yolunda etkin, ucuz, kullanımı kolay bir hava yolu yöntemi olmakla birlikte, pediatrik hasta grubunda kullanımı henüz doğrulanmamıştır. Bu çalışmanın amacı, paramediklerin, acil tıp teknisyenlerinin (ATT), pediatrik havayolu eğitimi sonrasında, pediatrik havayolu maketi üzerinde, Macintosh laringoskop ve GEB uygulamalarının ilk giriş başarılarının ve entübasyon sürelerinin karşılaştırılmasıdır. GEB'in başarı şansını artıracağı öngörülmüştür. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma 01.10.2018 ve 30.11.2018 tarihleri arasında, Kocaeli 112'de görev yapan 48 gönüllü ATT ve paramedik ile gerçekleştirildi. ETE girişimini yapacak olan ATT ve paramediklere çalışma hakkında genel bir bilgi verildi fakat çalışmanın spesifik amacına kör olmaları sağlandı. Çalışmadan önce katılımcılara ETE (endotrakeal entübasyon) prosedürü ve GEB hakkında çalışmadan haberi olmayan bir acil tıp uzmanı tarafından teorik ve pratik eğitim verildi. Katılımcıların manken üzerinde pratik yapmaları sağlandı. Sonrasında ise uygulayıcılara, ilk sırası rastlantısal olacak şekilde, geleneksel entübasyon veya GEB ile entübasyon yapmaları istendi. Başarısız uygulama durumunda ikinci kez aynı yöntemi uygulamaları istendi. Uygulayıcılar rastlantısal ilk uygulama sonrasında diğer yöntemle aynı şekilde uygulama yaptı ve tüm bu süreç video ortamında kaydedildi. Uygulama bitiminde uygulayıcılardan yöntemlerle ilgili geçmiş deneyimleri ve memnuniyet skalalarını (Likert) sorgulayan formları doldurmaları istendi. Bulgular: Araştırmaya katılan uygulayıcıların yaş ortalaması 24 idi ve 48 uygulayıcının 26'sı (%54.2) kadındı. Uygulayıcıların 42'sinin (%87.5) daha önce erişkin hastada en az bir kez ETE deneyimi, 4'ünün (%8.3) GEB kullanımı deneyimi mevcuttu. İlk geçiş başarısı açısından, GEB aracılığı ile ETE ve Macintosh blade ile ETE arasında fark bulunamadı; GEB aracılığı ile ETE başarısı %91.7 (44/48), macintosh blade ile ETE başarısı %93.8 (45/48), p=1.000. GEB kullanan katılımcıların %75'i (3/4), Macintosh kullanıldığında %100 (3/3) ikinci denemede başarılı oldu. GEB aracılığı ile ortalama başarılı ETE süresi 28.6 ± 6.0 sn, macintosh blade ile ortalama başarılı ETE süresi 17.1 ± 4.0 sn, mean df: 11.3 sn (%95 CI: 9.7 - 12.8), p<0.001, olarak bulundu. Uygulayıcılar GEB kullanımını %43.8 (21/48) oranında çok kolay, %43.8 (21/48) oranında kolay olarak değerlendirirken, Macintosh kullanımını %39.6 (19/48) oranında çok kolay, %43.8 (21/48) oranında kolay olarak değerlendirdi, (p=0.914). Bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. Sonuç: Çalışmamızda GEB aracılığı ile ETE başarısının, geleneksel Machintosh blade aracılı entübasyon başarısından normal pediatrik havayolu yönetiminde herhangi bir fark yaratmadığını tespit ettik. Fakat ETE süreleri bakımından GEB gurubunda süre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksek tespit edildi. Bu süre farkı mevcut literatür bilgilerinin bir kısmı ile uyuşmakla birlikte, GEB'nin, havayolu yönetimini zorlaştıracak manipulasyonlar yapıldığı taktirde ETE süresini kısaltacağını ve ilk giriş başarısını artırabileceğini düşünmekteyiz. Çalışmamızda uygulayıcıların çoğu tarafından GEB uygulaması geleneksel ETE'dan istatistiksel olarak anlamlı fark olmamasına rağmen daha kolay bir yöntem olarak değerlendirildi. GEB konusunda hastane öncesi uygulayıcılara uygulama deneyimi kazandırılması durumunda, havayolu yönetiminde daha başarılı sonuçlara ulaşılabileceği düşüncesindeyiz. Ayrıca GEB gibi spesifik durumlarda önerilen ekipmanların kullanımı konusunda uygulayıcıların deneyim problemi havayolu yönetimini zorlaştırıcı etkenlerdendir. Anahtar Kelimeler: havayolu, gum elastik buji, pediatrik, hastane öncesi