Rozasea hastalarında serum visfatin düzeyinin belirlenmesi ve inflamatuar belirteçler ile ilişkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURAK ÜNLÜ
Danışman: Zafer TÜRKOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Rozasea; persitan veya epizodik yüz eritemi, papül, püstül, telenjiektazi, ağrı ve ödem ile karakterize, sıklıkla yüzün santral kısmını tutan kronik inflamatuar bir deri hastalığıdır. Hastalığın etiyopatogenezi tam olarak aydınlatılamamış olup birçok faktör suçlanmıştır. Visfatin adipokin ailesinin bir üyesidir. İnsan keratinositlerinde ve sebositlerinde de visfatin ekspresyonu gerçekleştiği aynı zamanda fibrosit ve keratinositlerin de visfatin ile uyarılabildiği gösterilmiştir. Psöriasis, Behçet sendromu, akne vulgaris gibi inflamatuar dermatozlarda da serum visfatin seviyelerinin yükseldiği gösterilmiştir. Çalışmamızda sistemik inflamatuar bir dermatoz olan rozasea hastalarında serum visfatin seviyelerini incelemeyi ve inflamatuar parametreler ile ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. İkincil amacımız ise bu parametrelerin hastalık şiddeti, rozaseaya özgü dermatolojik yaşam kalite indeksi ve klinik tipi ile ilişkisini araştırmak; ayrıca eşlik eden komorbiteler ve metabolik sendrom ile ilişkisini saptamaktır. Gereç ve yöntem: Çalışmaya, Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Dermatoloji Polikliniği'ne başvuran, klinik olarak rozasea tanısı almış, araştırmaya dahil olma kriterlerini karşılayan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 63 hasta ile cinsiyet ve yaş olarak uyumlu, sistemik ve dermatolojik hastalığı olmayan 61 kontrol dahil edildi. Tüm katılımcıların yaş, cinsiyet, meslek, özgeçmiş, soy geçmiş, kilo, boy, BMI, bel çevresi, kan basıncı, sigara ve alkol kullanımları ile anamnez alınırken mevcut şikayetleri, hastalığın başlangıç yaşı, hastalığın süresi, başlangıç şikayetleri, aile öyküsü, daha önce ve başvuru sırasında rozasea tedavisi için aldığı ilaçlar, tetikleyici faktörler sorgulandı. Hastaların fitzpatrick deri tipi, rozasea alt tipi, rozasea yerleşim yeri ve lezyonları belirlendi. Hastalarda rozasea klinik skorlaması ve Rozasea'ya Özgü Yaşam Kalitesi Ölçeği (RosaQol) yapıldı. Serum visfatin değerleri Enzyme-Linked Immunosorbent Assay (ELİSA) yöntemiyle çalışıldı. Tüm katılımcılarda glukoz, hemogram, total kolesterol, HDL kolesterol, LDL kolesterol, trigliserit, CRP, sedimentasyon hızı ölçüldü. Nötrofil/lenfosit, platelet/lenfosit, RDW, Sİİ değerleri hemogram parametrelerine bakılarak hesaplandı. Bulgular: Rozasea hastalarında ortalama serum visfatin düzeyi 0,25±0,20 ng/ml, kontrol grubunda ise 0,87±0,20 ng/ml olarak tespit edilmiştir. Kontrollerle kıyaslandığında, rozasea hastalarında serum visfatin düzeyi anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır (p=0.000). Metabolik sendrom varlığı hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı yüksek bulundu (p=0.004). Sistolik ve diyastolik kan basınçları hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı yüksek bulundu (p=0.000). Total kolesterol ve TG hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı yüksek bulundu (sırasıyla p=0,027, p=0.028). CRP ve ESH hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı yüksek saptandı (sırasıyla p=0.003, p=0.019). Serum visfatin değeri ile rozasea alt tipi ve hastalık şiddeti arasında ilişki saptanmadı. Hastalık şiddeti arttıkça RosaQol skorlarının anlamlı yükseldiği saptandı (p=0.000). Sonuç: Çalışmamızın sonuçları serum visfatin değerinin rozaseanın tahmin edilmesinde bir biyobelirteç olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca hasta grubunda artmış MetS varlığı, kan basıncı yüksekliği, total kolesterol ve çeşitli inflamasyon göstergelerinin (CRP ve ESH) yüksek saptanması ile rozaseanın sistemik bir hastalık olduğu ve ona eşlik eden sistemik komorbiteler nedeniyle hastaların takiplerinde deri lezyonları dışında sistemik komorbiteleri açısından da değerlendirilmesi önerilebilir. Anahtar kelimeler: rozasea, visfatin, inflamasyon