Videolaringoskopi ile entübe edilen pediatrik hastalarda pediac ve entübasyon zorluk skalasının karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖZDE İREM DEMİRCİ GÖKÇE
Danışman: Sengül ÖZMERT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Pediatrik hastalarda endotrakeal entübasyon için videolaringoskop (VL) kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır. Ancak, çocuklarda entübasyon zorluğunu, yalnızca glottik görüntü üzerinden tanımlayan sınıflamalar, videolaringoskopi sırasında karşılaşılan teknik güçlükleri yansıtmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, 0–5 yaş arası pediatrik hastalarda C-MAC videolaringoskop ile gerçekleştirilen endotrakeal entübasyonlarda, videolaringoskopiye özgü bileşenleri içeren PeDiAC skoru (Pediatrik Videolaringoskopk Entübasyon ve Zor Hava Yolu Sınıflandırması) ile çok bileşenli Entübasyon Zorluk Skalası'nın (EZS) klinik entübasyon zorluğunu yansıtma düzeyini karşılaştırmak ve entübasyon sonrası referans olarak kullanılabilirliklerini değerlendirmektir. Gereç ve yöntem: Bu prospektif gözlemsel çalışma, 0–5 yaş aralığında, ASA I–IV grubunda 430 hasta değerlendirildi. Tüm olgular standart ASA monitörizasyonu altında, nöromüsküler blok sonrası aynı uygulayıcı tarafından C-MAC VL ile entübe edildi. Videolaringoskopun ağız içine yerleştirilmesinden glottisin görüntülenmesine kadar geçen süre ve videolaringoskopun ağız içine yerleştirilmesinden end-tidal CO₂ ile doğrulamaya kadar geçen süre toplam entübasyon süresi olarak kaydedildi. Modifiye Cormack–Lehane skoru, başarısız girişim sayısı, alternatif yöntem gereksinimi, hava yolu travması bulguları, EZS ve PeDiAC skorları kaydedildi. Entübasyon zorluğunun klinik sınıflandırması, uygulayıcının işlem tamamlandıktan hemen sonra 0–10 arası numerik zorluk puanlamasına dayandırıldı; 0–1 kolay entübasyon, ≥2 dikkate değer/zor entübasyon olarak tanımlandı. Uygulayıcıdan bağımsız bir gözlemci de 0–10 arası entübasyon kolaylığı puanı verdi. Bulgular: Toplam 430 hasta çalışmaya dahil edildi. Klinik sınıflamaya göre 185 olgu kolay, 245 olgu dikkate değer/zor entübasyon grubundaydı. Zor entübasyon grubunda yaş, boy, kilo ve VKİ daha düşük; zor entübasyon öyküsü daha yüksekti. Glottik görüntüleme ve toplam entübasyon süreleri zor grupta anlamlı olarak uzundu. Modifiye Cormack–Lehane gruplar arasında farklılık gösterse de zor olguların bir kısmında düşük dereceli glottik görünüm saptanması, zorluğun tek başına glottik görünümle açıklanamayacağını düşündürdü. PeDiAC ve EZS skorları zor grupta daha yüksekti ve klinik sınıflama ile uyumları anlamlıydı (PeDiAC κ=0,629; EZS κ=0,687). ROC analizinde EZS (AUC=0,931) ve PeDiAC (AUC=0,927) zor entübasyonu yüksek doğrulukla ayırt ederken, modifiye Cormack–Lehane'nin ayırt ediciliği daha düşüktü (AUC=0,733). Uygulayıcı ve bağımsız gözlemci değerlendirmeleri PeDiAC ve EZS ile güçlü korelasyon gösterdi; zor olgularda uygulayıcı skorlarının daha yüksek olması, zorluk algısının işlem içi teknik ayrıntılardan etkilenebileceğini düşündürdü. Sonuç: 0–5 yaş pediatrik olgularda videolaringoskop ile gerçekleştirilen endotrakeal entübasyonlarda hem PeDiAC hem EZS, klinik olarak zor entübasyonu ayırt etmede yüksek tanısal performans göstermiştir. Glottik görüntüye dayalı sınıflamaların tek başına yeterli olmadığı çok boyutlu skorların klinik gerçekliği daha iyi yansıttığı görülmüştür. Bu bulgular, videolaringoskopiye özgü PeDiAC skorundaki 5 maddeye (entübasyon açı uyumsuzluğu, sekresyon/kan varlığı, tüp yerleştirme zorluğu, vokal kordların görüntülenememesi ve epiglotu kaldırmak için direkt kuvvet gerekliliği) ek olarak EZS'de yer alan entübasyon için ek girişim sayısı ve alternatif teknik kullanımının beraber değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir.