Aynı seansta bilateral diz protezi yaptığımız hastaların klinik, radyolojik ve fonksiyonel sonuçlarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SULTAN ABDÜLHAMİD HAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ROHAT GENÇ

Danışman: Cengiz YILDIRIM

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç Bu çalışmada aynı seansta bilateral total diz protezi artroplastisi uyguladığımız hastalarımız retrospektif olarak incelenerek orta dönem sonuçlarının ortaya konulması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem Sultan 2. Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde Mayıs 2016- Şubat 2023 tarihleri arasında yeterli takibi olan, aynı seansta bilateral total diz protezi cerrahisi uygulanan 37 hastamızın 74 dizi çalışmaya dahil edildi. Hastaların 3'ü (%8,1) erkek, 34'ü (%91,9) kadındı. Yaşları 51 ile 83 arasında değişmekteydi (ortalama 70,24). Ortalama takip süresi 3,51 yıldır (6 ay- 7 yıl). Hastaların diz artrozlarının derecesinin ameliyat öncesi tespiti için Oxford Diz Skorlarına bakıldı. Hastalar ameliyat öncesi ve sonrası Amerikan Diz Cemiyeti kriterlerine göre; diz skoru ve diz fonksiyonel skoru açısından değerlendirildi. Radyolojik değerlendirme ise Total Diz Artroplastisi Radyolojik Değerlendirme Kriterlerine göre yapıldı. Uygulanan yapay eklemleri, hastaların kendi dizleri gibi algılayıp algılamadıklarının değerlendirilmesi amacıyla Unutulan Eklem Skoruna (Forgotten Joint Score) bakıldı. Bulgular Ameliyat öncesi yapılan değerlendirmeler sonucunda Oxford Diz Skoru değerleri 1 ile 15 arasında değişmekte ve ortalama 6,14 puanla şiddetli artrozu göstermekteydi. Ameliyat öncesi eklem hareket açıklıkları değerlendirildiğinde 65° ve 105° arasında, ortalama 80,32° olarak bulundu. Ameliyat sonrası dönemde bu değerler 95° ve 140° arasında, ortalama 126,22° olarak bulundu. Amerikan Diz Cemiyeti Kriterlerine göre yapılan değerlendirmelerde diz skorları ameliyat öncesinde 24 ile 47 arasında ortalama 34.97, ameliyat sonrası diz skorları 80 ile 100 arasında ortalama 92,14 olarak bulundu. Fonksiyonel skor ameliyat öncesi 25 ile 55 arasında ortalama 36,08, ameliyat sonrası 50 ile 100 arasında ortalama 88,78 olarak bulundu. Ameliyat öncesi dönemde 1,5° ile 14,5° arasında ortalama 5,51° varus görülürken, ameliyat sonrası dönemde 0,6° ile 6,5° arasında ortalama 2,83° valgus görüldü. Total Diz Artroplastisi Radyolojik Değerlendirme Kriterlerine göre yapılan incelemelerde femoral komponentler çevresinde radyolusensi izlenmezken tibial komponentler çevresinde radyolusensi 1 mm ile "önemsiz" olarak bulundu. Ayrıca yapılan değerlendirmelerde protez yerleşimleri değerlendirildiğinde femoral ve tibial komponentlerin uyum açılarının uygun değerlerde olduğu görüldü. Unutulan eklem skoru değerlerinin 0 ile 100 arasında ortalama 83,94(%) olduğu görüldü. 1 hastamızda yüzeyel enfeksiyon görüldü. Hiçbir hastamızda revizyon ihtiyacı olmadı. Tartışma-Sonuç Ameliyat öncesi ve sonrası eklem hareket açıklıklarında istatistiksel olarak anlamlı derecede iyileşme görüldü (p<0,0001). Diz ve fonksiyonel skorlarda da anlamlı iyileşme görüldü (p<0,0001). Dizilim değerlendirildiğinde 2 hastamızda ameliyat öncesinde ileri derecede olan varus açılarının ameliyat sonrası daha düşük derecelerde ancak varusta olduğu görülmekle beraber diğer hastalarımızda dizilimin uygun derecelerde valgusta olduğu görülmektedir. Gevşeme açısından orta dönemde bulgu saptanmamakla beraber uzun dönem sonuçların değerlendirilmesi faydalı olacaktır. Unutulan eklem skoru değeri, hastanın yapay eklemini hangi oranda (%) unutup hayatına adapte edebildiğini göstermekte yani %83,94 oranda hastalar yapay eklemine uyum sağlamıştır. Literatür de incelendiğinde doğru hasta seçiminin bu prosedürün uygulanmasında önemini görmekteyiz. Yaşlı ve kardiyopulmoner komorbiditesi olan hastalarda mortalite riskinin yükseldiğini görmekteyiz. Bu sebeple bu prosedürün uygulanmasında en önemli nokta uygun hasta seçimi olacaktır.