Kronik rinosinüzit komorbiditesinin alerjik rinitli çocuklarda hastalık şiddeti, semptom skorları ve yaşam kalitesi üzerine olan etkilerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP KILIÇ

Danışman: Himmet Haluk AKAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Alerjik rinit (AR) ve kronik rinosinüzit (KRS) yaşam kalitesini düşüren kronik üst solunum yolu hastalıklarıdır. Bu tez çalışmasında AR ile birlikteliği sık görülen KRS komorbiditesinin; AR' de hastalık şiddeti, semptom skorları ve hastaların yaşam kalitesi üzerine olan etkilerini incelemeyi amaçladık. Materyal ve Metot: Çalışmamız retrospektif olarak 2021 yılında İstanbul Kanuni Sultan ve Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapıldı. Çocuk Alerji ve Kulak Burun Boğaz (KBB) poliklinikleri tarafından ortak takip edilen 5-18 yaş arası 50 KRS komorbiditesi olan (Grup-1) ve 50 KRS komorbiditesi olmayan (Grup-2) AR tanılı toplam 100 çocuk hasta çalışmaya dahil edildi. Kayıtlı veriler üzerinden üç aylık anti-inflamatuar (nazal steroid + montelukast) tedavi öncesi ve sonrası sonuçları vizüel analog skala (VAS) ölçeği, total rinit semptom skoru (TRSS), pediatrik rinokonjunktivit yaşam kalitesi anketi (PRQLQ) formları tarandı. Ayrıca yine kayıtlı veriler üzerinden hastaların deri prik testi (DPT) sonuçları, endoskopik muayene bulguları, immünoglobulin (Ig) değerleri, eozinofil sayıları ve eozinofil yüzdeleri not edildi. Gruplar arasında ve grupların kendi içinde bu değişkenlerin karşılaştırmaları yapıldı. Bulgular: Gruplar arasında rinit başlangıç yaşı, eşlik eden alerjik konjonktivit (AK), atopik dermatit (AD), besin alerjisi, sinüzit, otit, septum deviasyonu, adenoid hipertrofi (AH) durumları, ilk beş yaşta nebül tedavisi gerektiren hışıltı atağı öyküsü, adenoidektomi, tonsillektomi, tüp timpanoplasti durumu, sigara maruziyeti ve ailede alerji öyküsü arasında anlamlı fark yoktu. Yine gruplar arası karşılaştırmalarda DPT'de duyarlanma, eozinofil sayıları, eozinofil yüzdeleri, total IgE, IgA, IgM ve IgG düzeyleri arasında anlamlı farklar bulunamadı. Grup-1' de gastroözofageal reflü hastalığı (GÖRH) (p<0,05) ve endoskopi muayene bulgularından mukozal hiperemi (p<0,05) daha sık gözlendi. Grupların arası karşılaştırmalarda Lund-Kennedy endoskopik (LK) değerlendirme skorları, TRSS skoru ve PRQLQ skorları hem tedavi öncesinde hem de sonrasında Grup-1 de daha yüksek bulundu (p<0,05). VAS skoru tedavi öncesinde Grup-1'de daha yüksek iken (p<0,05) tedavi sonrasında gruplar arasında ise VAS skoru açısından fark yoktu. Sonuç: Bu tez çalışmasında KRS komorbiditesinin; AR hastalarında hastalık şiddetini ve semptom skorlarını artırdığını bulduk. Bunun sonucunda da hastaların yaşam kalitesinin skorlarının da düştüğü gözlendi. Özetle AR'de daha şiddetli hastalık ve daha yüksek semptom skorları varlığında KRS komorbiditesi akla gelmelidir. Bunun sonucunda hastaların gerekli tedaviyi hızlı şekilde almalarını sağlayarak yaşam kalitesinde belirgin artışlar görülebilecektir. Anahtar kelimeler: Alerjik rinit, Kronik rinosinüzit, VAS, TRSS, PRQLQ, Lund-Kennedy