8-18 yaş arası migren veya gerilim tipi baş ağrısı tanısı alan çocuklarda huzursuz bacak sendromu sıklığının araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH AY
Danışman: Hicran ALTIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma baş ağrısı olan, yapılan tetkikler sonucunda migren veya gerilim tipi baş ağrısı (GTBA) tanısı alan çocuk ve ergenlerde huzursuz bacak sendromu (HBS) sıklığını, baş ağrısı ve HBS'nin uyku üzerindeki olumsuz etkilerini araştırmayı amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi çocuk nöroloji polikliniğine baş ağrısı şikayetiyle Eylül 2021-Mayıs 2022 tarihleri arasında başvuran ve yapılan tetkikler sonucu migren veya gerilim tipi baş ağrısı tanısı alan 8-18 yaş arası 148 çocuk alındı. Kontrol grubu katılımcıları aynı tarihler arasında çocuk sağlığı ve hastalıkları polikliniğine rutin çocuk sağlığı muayenesi amacıyla başvuran, aynı yaş grubundaki hastalar arasından seçildi. Kontrol grubu olarak 148 hasta çalışmaya dahil edildi. Tüm hastalar HBS açısından Uluslararası Huzursuz Bacak Sendromu Çalışma Grubu'nun (IRLSSG) belirlediği tanı kriterlerine göre sorgulandı. HBS kliniği olan hastalar yine aynı grubun belirlediği hastalık semptom şiddet skalasına göre puanlandı ve gruplarda karşılaştırma yapıldı. Uyku kalitesini değerlendirmek amacıyla tüm hastalara Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) anketi yapıldı ve sonuçlar not edilerek tüm gruplarda karşılaştırma yapıldı. Bulgular: Çalışmaya 148 (%50) baş ağrısı grubu ve 148 (%50) kontrol grubu olmak üzere toplam 296 hasta dahil edildi. Grupların yaşları ve cinsiyet dağılımları istatistiksel açıdan benzer bulundu (p=0,375 ve p=0,816). Baş ağrısı ve kontrol grubu hastaların hemoglobin (p=0,174), total demir bağlama kapasitesi (p=0,334), ferritin (p=0,352), TSH (p=0,797), vitamin B12 (p=0,368) ve vitamin D (p=0,492) değerleri arasında anlamlı farklılık izlenmedi. Baş ağrısı grubunda huzursuz bacak sendromu (HBS) (%20,9) kontrol grubuna göre (%8,8) anlamlı düzeyde daha yüksek oranda izlendi (p=0,003). Baş ağrısı grubunda huzursuz bacak sendromu olan 31 hastanın 13'ü (%41,9) kız ve 18'i (%58,1) erkek; kontrol grubunda huzursuz bacak sendromu olan 13 hastanın 5'i (%38,5) kız ve 8'i (%61,5) erkekti. Baş ağrısı bulunan hastaların medyan huzursuz bacak şiddet skoru 16 (IQR: 13-21) ve kontrol grubundaki hastaların 12 (IQR: 10-16) olarak hesaplandı. Baş ağrısı grubundaki hastaların huzursuz bacak şiddet skoru daha yüksek olmakla birlikte anlamlı bulunmadı (p=0,093). Gruplar ayrı olarak incelendiğinde migren tipi baş ağrısı olan hastaların HBS şiddet skoru sağlıklı gruba göre istatistiksel açıdan daha yüksekti (p=0,037). Sonuç: Huzursuz bacak sendromu baş ağrılı hastalara sıklıkla eşlik eden bir durumdur fakat çocuk yaş grubunda yapılan çok az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bizim çalışmamızda baş ağrılı çocuklarda HBS, sağlıklı çocuklara kıyasla daha sık görülmektedir. Özellikle migren tanısı alan çocuklarda HBS semptomları daha şiddetli görülmüş ve uyku kalitesi kötü yönde etkilenmiştir. Sonuç olarak poliklinik şartlarında baş ağrısı ile başvuran hastalarda ek olarak HBS semptomlarının sorgulanması gerektiğini düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: baş ağrısı, migren, gerilim tipi baş ağrısı, huzursuz bacak sendromu, uyku kalitesi,