Hematolojik malignitesi olan hastalarda CMV-DNA pozitiflik oranlarının ve reaktivasyonla ilişkili olası risk faktörlerinin araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA KOCAMAN

Danışman: Fatih ŞAHİNER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada hematolojik malignitesi olan erişkin hastalarda insan sitomegalovirus (CMV) enfeksiyonları için yapılan moleküler ve serolojik test sonuçlarının incelenmesi ve CMV reaktivasyonu ile ilişkili olası risk faktörlerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Beş yıldan uzun bir süre boyunca (2016 Kasım-2022 Şubat) Tıbbi Mikrobiyoloji laboratuvarına yapılan tüm CMV-DNA test istemleri ve hasta verilerinin retrospektif olarak incelenmesi ile hematolojik maligniteli 270 erişkin hastayı kapsayan çalışma grubu oluşturuldu. CMV-DNA izlem sonuçları ve hastaların klinik değerlendirmeleri incelenerek CMV reaktivasyonu gelişen olgular belirlendi. Son aşamada ise hastaların çeşitli klinik ve demografik parametreleri ile CMV reaktivasyonu arasındaki ilişki araştırıldı. Bulgular: Çalışma grubunu oluşturan hematolojik maligniteli 270 erişkin hastanın 175'i (%64,8) erkek ve 95'i (%35,2) kadın idi ve hastaların yaş ortalaması 50,98 (±17,6) olarak bulundu. Hastaların %35,9'unda (97/270) izlem sürecinde CMV reaktivasyonu geliştiği bulundu. Yüksek doz steroid kullanımı, hastalık grubu (lenfoid maligniteler), hastalık alt tipi (akut lenfositik lösemiler ve non-Hodgkin lenfomalar), çoklu (3 ve üzeri ilaçla) kemoterapi uygulaması, total vücut ışınlaması ve allojenik kök hücre nakli CMV reaktivasyonu ile ilişkili risk faktörleri olarak tanımlandı. Fungal pnömoni, CMV dışı viral reaktivasyon ve bakteriyel kan dolaşımı enfeksiyonu varlığı olan ve yoğun bakım gereksinimi olan hastalarda CMV reaktivasyon oranı anlamlı derecede yüksekti. CMV reaktivasyonu artmış mortalite riski ile ilişkili bulundu. Sonuç: Ülkemizde yapılan güncel ve kapsamlı verileri içeren bu çalışma sonuçlarının riskli hastaların takibi ve yönetiminde izlenecek yollara ve CMV tanı testlerinin maliyet etkin kullanımına katkıda bulunacağını düşünmekteyiz. Anahtar kelimeler: CMV, Hematolojik malignite, Reaktivasyon, Risk faktörleri