Tedavi altındaki hipertiroidi vakalarında yan etkiler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YAKUP DERİN
Danışman: Hilmi Erdem SÜMBÜL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Hipertiroidi, tiroid bezinden artmış hormon sentezinden kaynaklanan tiroid hormon fazlalığını ifade eder. Hipertiroidi tedavisinde antitiroid ilaçlar (ATİ) sık olarak kullanılmaktadır. Başlıca ATİ'ler thionamidler olup propiltiyourasil (PTU), metimazol (MMI) ve karbimazol (MMI metaboliti) bu grupta yer alır. ATİ kullanımı sırasında bazı yan etkiler görülebilir. Kaşıntı, deri döküntüsü, artralji gibi minör yan etkiler yanında; agranülositoz, toksik hepatit, kolestatik sarılık, vaskülit gibi daha önemlileri de ortaya çıkabilir. Antitiroid ilaçlara bağlı yan etkilerin sıklığı bölgesel/ ırksal farklılıklar göstermektedir. Yaptığımız bu çalışmayla antitiroid tedavinin yan etkilerinin bölgemizde literatüre göre anlamlı bir fark olup olmadığını ve tedavi gidişatı açısından hekimi yönlendirmede yardımcı olmasını amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları ve Endokrinoloji polikliniklerinde 01.10.2017-31.12.2018 tarihleri arasında hipertiroidi tanısıyla ayaktan takip ve tedavi edilen, 18 yaş ve üzeri 1006 hastanın hastane kayıtları retrospektif olarak incelenerek yapıldı. Bulgular: Hastaların genel olarak kullandıkları tedavileri karşılaştırıldığında; 716 hasta (%71,2) MMI, 290 hasta (%28,8) PTU kullanmaktaydı. MMI kullanan grupta kadın hasta sayısı anlamlı oranda fazlaydı (p<0,05). Her iki grupta laboratuvar bulguları karşılaştırıldığında ise; MMI kullanan grupta alkalen fosfataz (ALP) düzeyi anlamlı oranda yüksek saptandı (p<0.001). Çalışmaya dahil edilen hastalardan 110 tanesinde (%10.9) yan etki tespit edildi. Bunların 22 (%2,1) tanesinde majör, 88 (%8,5) tanesinde minör yan etki saptandı. Hastalar yan etki görülme zamanı açısından değerlendirildiğinde ortalama yan etki görülme süresi 23,8±12,3 gün olarak saptandı. Yan etki görülenlerden majör olanların 8 tanesi (%0,7) kolestatik hepatit, 14 tanesi (%1,3) toksik hepatit idi. Minor yan etkiler değerlendirildiğinde hastaların 56 tanesinde (%5,6) hafif karaciğer fonksiyon testleri (KCFT) yüksekliği, 16 tanesinde (%1,6) kaşıntı ve 16 tanesinde (%1,6) döküntü saptandı. Hastalar kullandıkları ilaca göre majör yan etkiler (toksik hepatit, kolestatik hepatit) ve minör yan etkiler (hafif KCFT yüksekliği, kaşıntı ve döküntü) açısından karşılaştırıldı. Her iki grupta da majör ve minör yan etkiler açısından istatiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı. Sonuç: Antitiroid ilaçlar yan etki görülebilme potansiyeline sahip ilaçlardır. Özellikle toksik hepatit, kolestatik hepatit gibi ciddi yan etkilerde daha yakın takip edilmesi gerekebilir. Bu ilaçların tüm vücutta toksik etkileri olabileceği gibi, karaciğerde metabolize olduğu için, karaciğer enzimleri düzenli olarak takip edilmelidir. Anahtar Kelimeler: Hipertiroidi, Antitiroid İlaçlar, Metimazol, Propiltiyourasil