Çocuk enfeksiyon hastalıkları servisinde COVİD-19 tanısı ile izlenen 3 aydan büyük çocukların retrospektif incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULKADİR DEMİR

Danışman: Canan CAYMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Aralık 2019'da tanımlanmasından bu yana, Şiddetli Akut Solunum Sendromu Koronavirüs 2 (SARS CoV 2) yüksek bulaşıcılığı ve küresel düzeyde yarattığı yıkıcı etkilerle dikkat çekmiş; 2025 yılı itibariyle dünya genelinde yaklaşık 780 milyon teyit edilmiş vaka, 7 milyondan fazla ölümle sonuçlanmıştır (1,2). Koronavirüs hastalığı 2019 (COVID-19), çocuklarda genellikle yetişkinlere göre daha hafif seyretmekle beraber bebekler ciddi enfeksiyon açısından yüksek risk altındadır (1). Hastalık dünya geneline hızla yayılmış olmasına rağmen pediatrik COVID-19'un epidemiyolojik ve klinik özellikleri büyük ölçüde belirsizliğini korumaktadır (3). Bu çalışmada kliniğimizde COVID-19 tanısıyla yatarak tedavi gören üç aydan büyük çocuk hastaların tıbbi kayıtları retrospektif olarak incelenerek başvuru anındaki klinik, laboratuvar ve radyolojik özellikler ile tedaviler açısından değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Çocuk Enfeksiyon Servisi'nde Temmuz 2021-Mart 2025 tarihleri arasında COVID-19 tanısı ile yatırılarak izlenmiş 3 aydan büyük çocuk hastaların başvuru anındaki şikayetler ve klinik bulgular, radyolojik bulgular, laboratuvar parametreleri, verilmişse oksijen desteği düzeyi, tedavi, eşlik eden kronik hastalıklar açısından retrospektif olarak incelenmiştir. Çalışma kapsamında 1456 hastanın gerçek zamanlı ters polimeraz zincir reaksiyonu sonuçları incelenmiş olup, COVID-19 tanılı 185 hastanın 32'si 3 aydan küçük olduğu için, 32'si pediatrik multisistem inflamatuvar sendrom geliştirdiği için dahil edilmemiştir. Çalışma, kriterleri karşılayan 121 hasta ile yapılmıştır. Bulgular: Çalışmamızda Çocuk Enfeksiyon Servisi'nde COVID-19 nedeniyle izlenen üç aydan büyük çocuk hastaların verileri retrospektif olarak incelendi. Yatan hastalar içinde erkekler çoğunluğu oluşturmuştur (%61,2). Hastaların ortanca yaşı 2,7 yıl, ortalama yaşı 5,7 ±5,5 yaş olarak saptanmıştır. Hastalar <2 yaş, 2-5 yaş, 5-12 yaş ve ≥12 yaş olmak üzere 4 gruba ayrılmış olup olguların yaklaşık üçte ikisi 5 yaş ve altında, kalan üçte biri ise okul çağı ve adölesan dönemdedir. Yaş artıkça grup içinde kız çocuk dağılımı istatistiksel olarak anlamlı derecede artmıştır (p=0,043). En sık saptanan klinik bulgu ateş olup (%87,6) bunu öksürük ve iştahsızlık izlemektedir. Hastaların yaklaşık üçte birinde (%31,4) komorbidite izlenirken, en sık görülen durum prematüre doğum öyküsü ve/veya eşlik eden bronkopulmoner displazidir. Çalışma grubunun %59,5'u hafif, %33'ü orta ve %7,5'i ağır olarak gruplanmıştır. Hastalık şiddeti arttığında, komorbid durum eşlik etme oranı istatistiksel olarak anamlı düzeyde artmıştır (p: 0,009). Solunum yolu viral paneli multiplex PCR sonucuna göre %36,4'ünde koenfeksiyon saptanmıştır. En sık rastlanan etkenler Haemophilus influenzae ve Streptococcus pneumoniae'dır. Koenfeksiyon saptanan hastalarda hastalık şiddetinin istatistiksel olarak anlamlı derece arttığı görülmüştür (p:0,029). Tüm hastalara intravenöz hidrasyon, %96,6'sına antibiyotik, %86,9'una antipiretik, %30,5'ine semptomatik nebül tedavisi ve metilprednizolon uygulandığı görülmüştür. Yalnızca 1 hastada COVID-19 spesifik tedavi favipiravir verilmiştir. En kısa yatış süresi 2 gün, en uzun yatış süresi 66 gün olarak kaydedildi. Ortanca yatış süresi 9 gün iken ortalama yatış süresi ise 11,1±8,5 gün olarak bulundu. Çocuk yoğun bakım ünitesi yatış gereksinimi toplam 4 hastada gelişmiş olup hastalık şiddeti arttıkça yoğun bakım ihtiyacı istatistiksel olarak anlamlı derecede artmıştır (p: 0,001). Sonuç: Tek merkezli retrospektif çalışmamız 121 pediatrik hasta ile COVID-19 epidemiyolojisinin aydınlatılmasında önemli katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: SARS‐CoV‐2, Covid-19, Çocuk, Pediatri, Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları