Kronik bel ağrılı hastalarda ağrı duyarlılığı ve ciddiyet derecesinin ağrı ile ilişkili yaşam kalitesine etkisinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL GAZİOSMANPAŞA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE EĞREN

Danışman: Okcan BASAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Bel ağrısı; hayat boyunca yaşanan en sık sağlık sorunlarından olup yeti yitimine sebep olan en sık etkendir. Bu çalışmada; kronik bel ağrısının ciddiyet derecesinin ve bireyin ağrı duyarlılığının, ağrı ile ilişkili yaşam kalitesine etkisini incelemek amaçlanmıştır. Yöntem: Bu çalışma; tek merkezli, prospektif ve analitik bir araştırma olarak planlandı. Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği'ne Mart- Haziran 2022 tarihleri arasında herhangi bir sebeple başvuran, 18-65 yaş arası hastalardan en az 3 aydır bel ağrısı olanlar ile gerçekleştirildi. Verilerin elde edilmesinde; Hasta Bilgi Formu, Dallas Ağrı Anketi (DAA), Derecelendirilmiş Kronik Ağrı Ölçeği-Yenilenmiş Formu (DKAÖ-Y) ve Ağrı Duyarlılık Anketi (ADA) kullanıldı. İstatistiksel analizler için IBM SPSS 25.0 programı kullanıldı. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 196 kişinin yaş ortalaması 42,12±12,81 yıl olup %69,4'ü (n=136) kadındı. Bel ağrısı süresi ort: 6,73±6,46 yıl (min:3 ay-max:35 yıl) idi. ADA toplam skoru kadınlarda ve bel ağrısı için herhangi bir tedavi almayanlarda daha yüksek iken; minör skoru ise kadınlarda, ofis çalışanlarında ve bel ağrısı için herhangi bir tedavi almayanlarda daha yüksek saptandı (p:0,02; p:0,01; p:0,001; p:0,029; p:0,015, sırasıyla). DKAÖ-Y ile yaş, eğitim durumu, kronik hastalık varlığı ve bel ağrısının süresi arasında anlamlı bir ilişki bulundu (p:0,002; p:0,012; p:0,022; p:0,023, sırasıyla). DAA alt boyutlarından günlük aktivite, meslek ve boş zaman ile DKAÖ-Y ölçeğinin grade grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptandı (p<0,001 ve p:0,001). Sonuç: Bu çalışmada; bel ağrısı şiddetinin artması ile yaşam kalitesini etkileyen günlük aktivite, meslek ve boş zaman aktivitelerinin olumsuz etkilendiği saptandı. Ağrı duyarlılığı yüksek olanlarda bunlara ek olarak ruhsal durumun da olumsuz etkilendiği gözlendi. Ayrıca yaş, eğitim düzeyi, kronik hastalık varlığı durumunun ağrının şiddeti üzerinde; cinsiyet ve mesleğin ise ağrı duyarlılığı üzerinde etkili birer faktör idi. Anahtar Kelimeler: Ağrı Ciddiyeti, Ağrı Duyarlılığı, Kronik Bel Ağrısı, Yaşam Kalitesi.