Kronik hepatit B enfeksiyonu olan hastalarda karaciğer histolojik evrelemesi ile laboratuvar parametrelerinin tedavi kararının verilmesi açısından karşılaştırılması

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ENFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET REFİK KONYALI

Danışman: Ayşe İNCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AMAÇ: Kronik hepatit B (KHB) tanılı hastalarda karaciğer hasarının derecesini belirlemek tedavi yaklaşımı için temel basamaktır. Karaciğer biyopsisi fibrozisi değerlendirmede altın standarttır. Ancak invaziv ve pahalı olması, işlem sırasında komplikasyonların gelişebilmesi, yorumlayıcılar arası farklılıklar ve takipte tekrarlanabilirliğinin kısıtlı olması biyopsinin dezavantajlarıdır. Bu nedenle araştırmacılar son yıllarda biyopsi yerine kullanılabilecek noninvaziv testler üzerine yoğunlaşmıştır. Bu çalışmada KHB hastalarında fibrozis düzeyininin öngörülmesinde noninvaziv testlerin etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. GEREÇ-YÖNTEM: KHB tanısı alan, 01/01/2018-31/12/2021 tarihleri arasında İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniğinde karaciğer biyopsisi yapılmış olan 281 hasta değerlendirmeye alındı. Demografik veriler ve laboratuvar değişkenleri retrospektif olarak hasta dosyalarından tarandı. Karaciğer fibrozisini değerlendirmek için ISHAK skorlama sistemine göre raporlanmış karaciğer biyopsisi kullanıldı. İstatiksel analiz SPSS 25.0 programı ile yapıldı. APRI, FIB-4 için sırasıyla 0,35 ve 0,87 cut off değerlerindeki tanısal performansları karşılaştırıldı ve duyarlılık ve özgüllük değerleri belirlendi. BULGULAR: Çalışmaya 281 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalamaları 42,20±12,17 yıl idi, %61,6'sı (n=173) erkekti. HbeAg pozitif sayısı 21 (%8,3) idi. Tedavi öncesi biyopsi sonuçlarına göre ileri fibrozisi olan (F≥2) ve ileri fibrozisi olmayan(F<2) ile HAİ≥6 ve HAİ<6 olan hastaların klinik ve laboratuvar özellikleri karşılaştırıldı. APRI ve FIB-4 skorları her iki grupta da anlamlı olarak farklı saptandı. Hastaların APRI ve FIB-4 skorlarının ROC analizinde AUC değerleri sırasıyla 0,712 ve 0,665, duyarlılıkları %65,7 ve %61,0, özgüllükleri %65,9 ve %60,8 olarak saptanmıştır. SONUÇ: APRI ve FIB-4 skorlamaları anlamlı fibrozisi (F≥2) göstermede istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur ancak düşük duyarlılık ve özgüllük oranları göz önüne alındığında anlamlı karaciğer fibrozisi tanısında ve dolayısıyla KHB tedavi kararının verilmesinde tek başına kullanılmaları uygun olmayacaktır. Farklı cut off değerleri ile yapılacak prospektif çalışmalara ihtiyaç duyulduğu görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kronik Hepatit B, Karaciğer Fibrozisi, Noninvaziv testler