Abdominal kanserli olgularda sarkopeninin BT ile değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA GÜLHANE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET GAZİ ACAR
Danışman: Hatice Tuba SANAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Abdominal kanserli olgularda kas kütlesi ölçümünde kullanılan AsanJ-Morphometry (AJM) ve CoreSlicer 1.0 (CS 1.0) segmantasyon programlarının ölçüm değerleri arasında farklılık olup olmadığı ve paraspinal nitel (kalitatif) yağ infiltrasyonu derecesi ile segmentasyon programlarının ölçüm değerleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Retrospektif yapılan çalışmaya Haziran 2020 ile Ağustos 2023 tarihleri arasında klinik ve histopatolojik olarak abdominal malignite tanısı almış, kontrastsız abdominopelvik bilgisayarlı tomografi (BT) görüntüleri olan 103 olgu dâhil edildi. AJM ve CS 1.0 programları ile L3 düzeyindeki kesitten total abdominal kas alanı (TAMA), visseral yağlı doku (VAT), subkütanöz yağlı doku (SAT), her iki psoas dansitesi ve alanı ölçüldü. Nitel değerlendirme paraspinal Goutallier sınıflamasının basitleştirildiği üçlü sisteme göre (derece 0-1 hafif, derece 2-3 orta, derece 4 ise ileri) yapıldı. Bulgular: Her iki program ile ölçülen sol psoas alanı benzer bulundu. CS 1.0 ile yapılan TAMA, VAT, SAT, sol psoas dansitesi, sağ psoas alanı ve dansitesi ölçümleri ile AJM ile yapılan aynı ölçümler arasında yüksek düzeyde uyum saptandı (p<0,05). Hastaların Goutallier skorlarıyla her iki programda yapılan TAMA, SAT, Sağ Psoas Alanı, Sağ Psoas HU, Sol Psoas HU ölçümleri arasında düşük ve orta düzeyde negatif ilişki saptandı (p<0,05). Sarkopeni tanısı için her iki programla kesme değerler belirlendi. TAMA kesme değeri CS 1.0 programında 142,5 cm 2 olduğunda, sarkopeni olma olasılığı %92 iken, olmama olasılığı %66 olarak olarak bulundu. TAMA kesme değeri AJM programında 123 cm 2 olduğunda, %73 ise sarkopeni olma olasılığı iken, sarkopeni olmama %66 olarak bulundu. Sonuç: Abdominal kanserli olgularda AJM ve CS 1.0 programları ile ölçülen yağ ve kas doku kompozisyonu değerleri arasında farklılıklar olsa da bu farklılıkların istatistiki olarak anlamlı olmadığı görülmüştür. Dolayısıyla klinik kullanımda ya da yapılacak araştırmalarda bu iki program birbirinin yerine kullanılabilir olabilmekle birlikte verilerin her bir program özelinde değerlendirilmesi ve çalışma boyunca aynı programın kullanılmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir. Anahtar kelimeler: Sarkopeni, kas kütlesi, segmantasyon, paraspinal Goutallier, iskelet kas indeksi