Sistemik izotretinoin veya doksisiklin tedavisi alan akne hastalarında serum enflamatuvar belirteçlerin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİLÜFER ERTEM GÜNEGÜL
Danışman: Nermin KARAOSMANOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Akne vulgaris, etiyolojisinde multifaktöriyel sebeplerin rol aldığı; pilosebase ünitenin kronik, enflamatuvar bir hastalığıdır. Klinik görünüm hafif komedonal akneden fulminan sistemik hastalığa kadar büyük farklılıklar gösterebilmektedir ve hastalık şiddetine göre tedavi seçenekleri değişmektedir. Sistemik izotretinoin ve doksisiklin, orta ve şiddetli akne vulgaris tedavisinde sıkça kullanılan, antienflamatuvar etkinlikleri kanıtlanmış tedavi ajanlarıdır. Bu çalışmada enflamatuvar hastalıklarda arttığı gösterilen ve prognostik öneme sahip olduğuna dair çalışmalar bulunan serum enflamatuvar belirteçler ile akne vulgaris arasındaki ilişkinin gösterilmesi; sistemik isotretinoin ve doksisiklin tedavilerinin bu belirteçlere etkisini değerlendirerek antienflamatuvar etkilerinin karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya, 100 akne vulgaris hastası ile 50 kontrol hastası dahil edildi. Hasta grubunun yarısı doksisiklin 100 mg/gün tedavisi ve diğer yarısı ise sistemik isotretinoin (0,5-1 mg/kg) tedavisi almış olan hastalardan seçildi. Hasta grubun tedavi öncesindeki serum enflamatuvar belirteçleri ile kontrol grubunun değerleri kıyaslandı. Doksisiklin grubunun 0. ve 2. Aydaki değerleri ile izotretinoin grubunun 0, 2 ve 5. aylardaki değerleri de kaydedilerek tedavi ajanlarının serum enflamatuvar belirteçlere etkisi incelendi. Bulgular: Akne hastalarının başlangıçtaki Sistemik İmmün Enflamatuvar İndeks (SII), Sistemik Enflamasyon Yanıt İndeksi (SIRI), Toplanmış Sistemik Enflamasyon İndeksi (AISI), Nötrofil/lenfosit oranı (NLO), trombosit/lenfosit oranı (PLR) ve Monosit/HDL (MHR) değerleri ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmedi. İzotretinoin tedavisi alan hastaların 0. ay, 2.ay ve 5.ay SIRI, SII, monosit/HDL, trombosit/lenfosit, nötrofil/lenfosit ve AISI düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişim görülmedi. Doksisiklin tedavisi alan hastaların SII, SIRI ve AISI düzeylerinin 2.ayda başlangıca göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde gerilediği görüldü. Ancak trombosit/lenfosit ve nötrofil/lenfosit düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişim görülmedi. Sonuç: SII, SIRI, AISI, NLO, PLR, MHR değerleri kullanılarak yapılan karşılaştırmalarda doksisiklin grubunda anlamlı düzeyde değişme saptanırken, izotretinoin grubunda değişme olmadığının gösterilmesi doksisiklinin antienflamatuvar özelliğini vurgulamaktadır. Ayrıca kullanılan parametrelerin güvenilirliğini de desteklemektedir.